Sayıştay Başkanlığı
2006 YILI
FAALİYET RAPORU
Ekim 2006
Sayıştay Başkanlığı
2006 YILI
FAALİYET RAPORU
Ekim 2006
T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
06100 BALGAT / ANKARA
Tlf: 295 30 00
Fx: 295 40 94
e-mail: sayistay@ sayistay.gov.tr
www.sayistay.gov.tr
İÇİNDEKİLER
Sunuş
5
Sayıştay Hakkında Genel Bilgiler
Vizyon ve Misyon 21
Örgüt Şeması 22
Anayasal ve Yasal Çerçeve 23
Ana Hatlarıyla Görevler 23
Yetkiler 24
Denetimin Kapsamı 24
Kamu Mali Yönetimi Ve Kontrol Kanunu İle Sayıştaya
Verilen Yeni Görevler
26
İnsan Kaynakları 28
Bütçedeki Parasal Büyüklükler 31
2006 Yılı Faaliyetleri
Denetim Faaliyetleri
35
Yargılama Faaliyetleri 41
Türkiye Büyük Millet Meclisine Sunulan Raporlar 44
Dünya Sayıştayları ve Bunların Organizasyonlarıyla Bilgi
ve Deneyim Paylaşımı
49
Yayın Faaliyetleri 56
Eğitim Faaliyetleri 57
Bilişim Sisteminin Geliştirilmesi 60
Sayıştay Web Sitesi 61
Avrupa Birliğine Geçiş Sürecinde Sayıştay
Ulusal Programda Yer Alan Taahhütler 65
Avrupa Birliğine Katılım Süreci Belgelerinde Sayıştay
67
Sayıştayın Avrupa Birliği Katılım Sürecine Yönelik
Çalışmaları
69
Sayıştayın Denetim Kapasitesinin Güçlendirilmesi Projesi
70
Ek
Tablolar ve Grafikler İndeksi 73
SUNUŞ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
5
SAYIŞTAY BAŞKANI MEHMET DAMAR’IN 2007
YILI BÜTÇE TASARISI SUNUŞU
Sizlere takdim ettiğimiz Faaliyet Raporunda, geçen bir yıllık dönemde,
Kurumumuz tarafından gerçekleştirilen faaliyetler ayrıntılı olarak yer
aldığından, burada mümkün olduğunca tekrardan kaçınarak, önemli
gördüğüm konular hakkında sizlere bilgi sunmak istiyorum.
Bilindiği gibi, Anayasamıza göre Sayıştay, Devletin gelir, gider ve
mallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi adına bağımsız ve tarafsız olarak
denetleyen, sorumluların hesap ve işlemlerini yargılama yoluyla kesin
hükme bağlayan ve denetim sonuçlarını Parlamentoya raporlamak
suretiyle, devletin mali yapısının sağlıklı, düzenli, hukuki ve verimli
işlemesine katkıda bulunan, yüksek denetim ve yargı görevini
üstlenmiş anayasal bir kurumdur.
Dünyada Parlamentolar adına kamu kaynaklarının denetim ve gözetim
yükümlülüğünü yerine getiren Sayıştaylar, bağımsız ve egemen her
ülkede kamu yönetiminin vazgeçilmez unsuru durumundadır.
Vatandaşların ödedikleri vergilerin karşılığı olarak devletten bekledikleri
hizmetlerin etkin ve verimli bir şekilde kendilerine sunulması isteği,
demokratikleşme ve şeffaflaşma alanlarındaki gelişmeler, Sayıştayların
demokratik rejimlerdeki önemini giderek artırmaktadır.
Tüm dünyada, kamu mali yönetimi anlayışında yaşanan değişiklikler ve
yeni uygulamalar, ülkemizde de yansımasını bulmuş ve yasal
düzenlemeler başta olmak üzere pek çok konuda temel değişiklikler
hayata geçirilmiştir. Bu bağlamda, kamu mali yönetimimizde köklü
reformlar yapan 5018 sayılıKamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu
ile Sayıştayın denetim alanı, denetimin kapsamı, sorumluluklar,
TBMM’ne rapor sunma, uluslararası denetim standartlarına uyum gibi
temel konularda, aşağıdaki önemli değişiklikler yapılmıştır.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
6
5018 sayılı Kanun ile Sayıştay tarafından yapılacak harcama
sonrası dış denetimin amacı, genel yönetim kapsamındaki kamu
idarelerinin hesap verme sorumluluğu çerçevesinde, yönetimin
malî faaliyet, karar ve işlemlerinin; kanunlara, kurumsal amaç,
hedef ve planlara uygunluk yönünden incelenmesi ve sonuçlarının
Türkiye Büyük Millet Meclisine raporlanması olarak belirlenmiştir.
5018 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesi ile Sayıştayın, dolayısıyla
Türkiye Büyük Millet Meclisinin denetim kapsamı genişlemiştir.
Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri, Özel Bütçe
Kapsamındaki İdareler, Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar,
Sosyal Güvenlik Kurumları ve Mahallî İdareler Sayıştay tarafından
denetlenecektir.
Sayıştay tarafından yapılacak denetim, genel kabul görmüş
uluslararası denetim standartları dikkate alınarak
gerçekleştirilecektir.
Sayıştay Türkiye Cumhuriyetinin tek dış denetim kurumu olarak
belirlenmiştir.
Denetimler;
Kamu idaresi hesapları ve bunlara ilişkin belgeler esas alınarak,
malî tabloların güvenilirliği ve doğruluğuna ilişkin malî denetimi ile
kamu idarelerinin gelir, gider ve mallarına ilişkin malî işlemlerin
kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygun olup olmadığının
tespiti,
Kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli olarak kullanılıp
kullanılmadığının belirlenmesi, faaliyet sonuçlarının ölçülmesi ve
performans bakımından değerlendirilmesi,
suretiyle gerçekleştirilecektir.
Sayıştay, denetlediği her kamu idaresi hakkında hesap verme
sorumluluğu çerçevesinde, yönetimin malî faaliyet, karar ve
işlemlerini; kanunlara, kurumsal amaç, hedef ve planlara uygunluk
yönünden inceleyerek denetim raporları hazırlayacak ve Genel
SUNUŞ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
7
Uygunluk Bildirimi ile birlikte Türkiye Büyük Millet Meclisine
sunacaktır.
Sayıştay, aynı zamanda yürüttüğü dış denetim sonuçlarını da
dikkate alarak, idarelerce hazırlanan faaliyet raporları ve
yayımlanan malî istatistikler hakkında da Türkiye Büyük Millet
Meclisine görüşlerini sunacaktır.
Ayrıca Yüce Meclisimiz Sayıştayı ve görev alanını düzenleyen
Anayasamızın 160’ıncı maddesinde de değişiklik yaparak Sayıştayın
denetim alanını genişletmiş ve anayasal güvenceye kavuşturmuştur.
Daha önce Anayasamızda Sayı ştayın görev alanı Genel ve Katma
Bütçeli kuruluşlar ile kanunla verilen kurumlar olarak belirlenmişti. Bu
ise tüm kamu gelir, gider ve malları üzerinde parlamenter denetimin
esas olması gerektiği ilkesinin uygulanamamasına ve kamu kaynağı
kullanan birçok kuruluşun Sayıştay denetiminin dışına çıkarılmasına
neden olmuştu. Bilindiği gibi Sayıştay Meclis adı na denetim
yapmaktadır. Sayıştayın denetim alanına getirilecek bir kısıtlama,
dolayısıyla Meclisin denetim alanına getirilen bir kısıtlama anlamına
gelecektir.
Meclisimizin yaptığı bu son değişiklikle Sayıştayın ve Meclisimizin
denetim alanı genişlemiş ve merkezî yönetim bütçesi kapsamındaki
kamu idarelerinin, sosyal güvenlik kurumlarının ve mahalli idarelerin
denetimi Anayasal güvence altına alınmıştır.
Sayıştayımız, kamu yönetiminin Türk halkının refah ve mutluluğuna
daha fazla hizmet edecek şekilde yenilenmesine ve geliştirilmesine
katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Bu amaçlar doğrultusunda, kamu
mali sistemimizin temelini oluşturan “saydamlık”, hesap verme
sorumluluğu”, “kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde
kullanımı” gibi kavramların hayata geçirilmesini sağlama ve
geliştirilmesine yardımcı olma gayreti içerisinde çalışmaktadır.
Sayıştayımız, Anayasada belirlenen ilkelere ve uluslararası denetim
standartlarına uygun, çağdaş demokrasimizin gelişimine katkı sağlayan
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
8
ve toplumumuzun beklentilerini karşılayan bir yapıya kavuşmasıin
örgütsel işleyişini ve çalışma anlayışını geliştirmek, çağdaş denetim
metot ve tekniklerini özümsemek, yüksek denetimin evrensel bilgi ve
deneyim birikimlerinden yararlanmak arzusunda ve kararlılığındadır.
Nitekim, Sayıştayın kamu mali yönetim anlayışındaki değişimlere
paralel olarak, Anayasamızdaki ilkelere ve uluslararası denetim
standartlarına uygun bir denetim anlayışına yasal zemin oluşturulması,
tüm kamu kurumlarını kapsayacak şekilde denetim alanının
genişletilmesi, Parlamentoya tarafsız, güvenilir ve etkin denetim
raporlarının sunulması, Sayıştayın yeni görevlerini etkin bir şekilde
yerine getirecek organizasyon yapısına kavuşturulması ve bunların
yanı sıra yargı yetkisine işlerlik kazandırılması amacıyla hazırlanan
Sayıştay Kanunu Teklifi” Yüce Meclisimize sunulmuştur.
Teklif; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, 832 sayılı Kanun ve ilgili
Anayasa Mahkemesi kararları, 5018 sayılı Kanun, Kurumumuzun üyesi
bulunduğu INTOSAI (Uluslararası Yüksek Denetim Kurumları
Organizasyonu) tarafından yayımlanan denetim standartları, Avrupa
Birliğiyle entegrasyon anlamında “Yüksek Denetim Kurumlarının
İşleyişiyle İlgili Tavsiyeler”, INTOSAI Denetim Standartlarına İlişkin
Avrupa Uygulama Rehberi, Avrupa Birliği Sayıştayı Standartları,
Uluslararası Bağımsız Muhasebeciler Federasyonu (IFAC) Standartları
ve Avrupa Birliği ülkeleri Sayıştay uygulamaları da dikkate alınarak
hazırlanmıştır.
Hazırlanan bu Teklifle Sayıştay;
Düzenlilik denetimi ve performans denetimi tekniklerini eşit
ağırlıkta uygulayabilecek,
Tüm kamu fonlarını, kaynaklarını ve faaliyetlerini denetlemek için
yasal yetkiye sahip olacak,
İşleyiş ve fonksiyonel açıdan bağımsız olacak,
Uluslararası genel kabul görmüş denetim standartlarına uygun
denetim yapabilecek,
SUNUŞ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
9
Hazırladığı raporları zamanında ve belli bir prosedür dahilinde
Türkiye Büyük Millet Meclisine ve kamuoyuna sunabilecek,
Kamuda hesap verme sorumluluğu bilincinin ve saydamlığın
yerleştirilmesine ve geliştirilmesine, böylece yolsuzlukların
önlenmesine önemli katkılarda bulunabilecek,
Görev ve yetkilerini daha etkin bir biçimde yerine getirebilmek için
iyi bir organizasyon yapısına sahip olacaktır.
Halen TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunun gündeminde bulunan
Sayıştay Kanunu Teklifinin en kısa sürede yasalaşması hayati önem arz
etmektedir. Gerek Türkiye’de dış denetim alanında yaşanan gelişmeler
ve değişen mevzuat gerekse Avrupa Birliği ile ilişkiler bağlamında
düzenlenen uluslararası belgelerde yer alan ifadeler Sayıştay Kanunu
Teklifinin yasalaşması zorunluluğuna vurgu yapmaktadır. Bunlardan
önemli gördüklerim hakkında özet olarak bilgi sunmak istiyorum.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 1.1.2006
tarihinden itibaren, 1927 yılından beri uygulanmakta olan 1050 sayılı
Muhasebe-i Umumiye Kanununu yürürlükten kaldırmıştır. Böylece,
Türk kamu mali yönetim sistemi Avrupa Birliği ve uluslararası
standartlara uyumlu yeni bir mali yönetim ve kontrol sistemine
kavuşmuştur.
1050 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılınca, bu kanunun hükümlerine
paralellik arz eden 832 sayılı Sayıştay Kanunun bir çok önemli
maddesinin de uygulama imkanı kalmamıştır. Ayrıca, özellikle mevcut
Sayıştay Kanunun denetim ve yargılama faaliyetlerine ilişkin usul ve
esasları düzenleyen hükümlerinin bir çoğu, 5018 sayılı Kanuna aykırılık
nedeniyle yürürlükten kaldırılmış ve aynı Kanunda söz konusu
düzenlemelerin Sayıştay’ın kendi kanununda yapılması gerektiği
hüküm altına alı nmıştır. Bu durumda Türk Kamu mali yönetiminde tam
bir denetim boşluğu doğmuştur. Bundan böyle, 2006 yılı da dahil tüm
hesapların Sayıştay tarafından denetlenmesi, yargılanması ve kesin
hükme bağlanması hususlarının ne denli sağlıklı olabileceğini
taktirlerinize sunuyorum.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
10
5018 sayılı Kanun; Sayıştay’ın, denetim alanını mevcut durumla
kıyaslanamayacak derecede genişletmiş ve “Dış Denetim” başlığı
altında Sayıştay’ı düzenleyerek, kamu mali yönetiminde üstlendiği
rolün daha etkin hale getirilmesi amaçlanmıştır. Anayasamızda yapılan
son değişiklikle de Sayıştay’ın denetim alanı 5018 sayılı Kanunda
öngörülen denetim alanı şekline dönüştürülmüştür. Yapılan bu Anayasa
değişikliği ile de Sayıştay Kanununun değişmesi Anayasal bir
zorunluluk haline gelmiştir.
Diğer yandan İçişleri Bakanlığının mahalli idarelerin mali işlemleri
üzerindeki denetim yapma yetkisi, 5393 sayılı Belediye Kanunu ve
5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun denetimin kapsamı ve türlerini
düzenleyen maddeleri ile kaldırıldığından tamamen bir denetim
boşluğu doğmuş olmaktadır. Çünkü bu idarelerin iç ve dış
denetimlerinin 5018 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılacağı yine aynı
maddelerde yer almış bulunmaktadır.
5018 sayılı Kanun ile Maliye Bakanlığının idareler üzerindeki denetim
yetkisi kaldırılmıştır. Yine aynı Kanun ile hem Sayıştayın hem de Maliye
Bakanlığının harcamadan önce yaptıkları vize ve tescil uygulaması da
kaldırılmış bulunmaktadır. Tüm bunlar mali sistemde büyük bir
denetim boşluğuna yol açmaktadır. Ortaya çıkan denetim boşluğunun
doldurulması için bir an önce teklifin yasalaşması gerekmektedir.
24 Temmuz 2003 tarihli ve 25178 Mükerrer Sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanarak yürürlüğe giren “Avrupa Birliği Müktesebatının
Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programı”na göre, kamu kaynağı
kullanan ancak Sayıştay denetimi kapsamında bulunmayan
kuruluşların Sayıştay denetimi kapsamına alınması ve özel kanunların
çeşitli kurumlara Sayıştay denetiminden muafiyet tanınmasına imkan
veren maddelerinin kaldırılması, böylece kamu kaynağı kullanımının
parlamento tarafından eksiksiz denetlenmesine imkan sağlanması
öngörülmüştür.
Avrupa Birliği tarafından en son yayımlanan 2005 yılı İlerleme
Raporunda ve 2006 yılı Katılım Ortaklığı Belgesi’nde, yeni oluşturulan
mali yönetim ve kontrol sistemine ve 5018 sayılı Kanuna işlerlik
SUNUŞ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
11
kazandırabilmek için yeni Sayıştay Kanununun geciktirilmeksizin
çıkarılması bir zorunluluk olarak ifade edilmiştir.
Avrupa Birliği 2005 yılı İlerleme Raporunun Mali Kontrol ve Sayıştay ile
ilgili bölümlerinde, “Bir anayasa değişikliğini de içeren Mayıs 2004'teki
yasal düzenlemeler, savunma harcamalarının harcama-sonrası
denetimini arttırmaktadır. Sayıştay, Meclis adına savunma
harcamalarını denetlemekle yetkili kılınmıştır. Anayasanın 160.
maddesinin değişmesi ile Türk Silahlı Kuvvetlerinin sahip olduğu devlet
mallarının denetimden muafiyeti kaldırılmıştır. Ancak, denetimi
mümkün kılan uygun yasa çıkarılmadığından, Sayıştay, Anayasanın
160. maddesinde kendisine verilen bu görevi henüz yürütecek
durumda olamadığı” belirtilmiştir. Siyasi kriterler faslı bakımından çok
önemli olan, bu eleştiriyi karşılayabilmek için yine bu kanun teklifinin
bir an önce yasalaşması gerekmektedir.
17 Ekim 2005 tarihinde başlayan Avrupa Birliğine katılım süreci tarama
çalışmaları kapsamında Mali Kontrol, Bölgesel Politikalar ve Yapısal
Araçların Koordinasyonu ile Yargı ve Temel Haklar Faslı olmak üzere üç
fasılda Sayıştay Kanununun aciliyetle çıkarılma zorunluluğu ısrarla
vurgulanmıştır.
Dış denetim alanında yaşanan bu değişiklikler sonucunda Sayıştaya
büyük sorumluluklar düşeceği açıktır. Sayıştay olarak bugünkü
kapasitemizle ve mevcut yasal mevzuatımızla üzerimize düşen
yükümlülükleri en iyi şekilde yapabilme imkanımız kısıtlıdır. Bu
bağlamda kurumumuzun üstleneceği sorumlulukları hakkıyla yerine
getirebilmesi için Sayıştay Kanun Teklifinin bir an önce kanunlaşması
ve devamında ikincil mevzuatta yapılması gereken değişikliklerin en
kısa zamanda yapılması hayati önem arz etmektedir.
Söz konusu teklifin Yüce Mecliste yasalaşması aşamasında, her zaman
yanımızda hissettiğimiz desteğinizi yine esirgemeyeceğinize inancımız
tamdır.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
12
2006 Yılında gerçekleştirdiğimiz faaliyetlerimizden önemli gördüğüm
bazıları hakkında, satırbaşlarıyla bilgi sunmak istiyorum:
Kurumumuzda toplam 1232 personel görev yapmaktadır Bu
personelin 641’i denetim ve raportörlük görevlerini yürüten
denetçilerden oluşmaktadır. Artan görevlerimizin bilincinde olarak
denetçi yardımcısı adayı alımları arttırılmıştır. Ön eleme sınavı ve
yazılı sınavı ÖSYM’ce yapılan sınav sonucunda 60 denetçi
yardımcısı adayı 13 Şubat 2006 tarihinde göreve başlamıştır. Aynı
zamanda 60 yeni denetçi yardımcısı adayı alımı için sınav açılmış,
sınavın ilk aşaması olan ön eleme sınavı ÖSYM’ce yapılmış olup, bu
adaylardan yazılı ve mülakat sınavında başarılı olanlar 2007 yılı
başında göreve başlatılacaktır.
2006 yılında denetçi kapasitemiz, saymanlıkların harcama tutarları
ve risk taşıyan alanlar gibi unsurlar göz önünde bulundurularak
denetim alanımızda bulunan saymanlıklardan 810’u Yıllık İnceleme
Programına alınmıştır.
2005 yılı bütçe büyüklükleri itibariyle genel ve katma bütçeli
saymanlıkların % 87’si; büyükşehir belediye hesapları ile il özel
idare hesaplarının tamamı; il ve büyükşehire bağlı belediyelerin
çok önemli bir bölümü incelenmiştir.
İncelenmeyen hesapların tamamına yakını küçük bütçeli döner
sermaye ve belde belediye hesaplarından oluşmaktadır.
Tüm dünyada klasik denetimin yanı sıra çağdaş bir denetim türü olarak
uygulanan performans denetimine ilişkin çalışmalarımız da devam
etmektedir.
"Performans Denetimi", hesap verme sorumluluğu çerçevesinde, kamu
idarelerinin iyi yönetim ilkeleri esas alınarak kaynaklarının ekonomik ve
verimli kullanımı ile faaliyetlerinin kurum hedeflerine ulaşmadaki
etkinliğinin değerlendirilerek Yüce Meclisimize tarafsız, objektif bilgi
sunmak amacına yöneliktir.
Kurumumuzca bugüne değin onbir adet performans denetimi raporu
tamamlanmış olup, 2007 yılı içerisinde iki çalışmanın daha
SUNUŞ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
13
tamamlanması planlanmaktadır. Performans denetimlerini yürütmek
üzere kurulmuş bulunan Performans Denetimi Grubumuz 18 denetçi
kadrosuyla denetim çalışmalarını sürdürmektedir.
2006 yılında “Kıyıların Kullanımının Planlanması ve Denetimi”, “E-
Dönüşüm Türkiye Projesi Çerçevesinde Yürütülen Faaliyetler” ve “e-
Devlete Geçişte Kamu Kurumları Internet Siteleri” isimli performans
denetim raporları tamamlanarak TBMM'ye sunulmuştur.
Hastane Enfeksiyonları İle Mücadele Faaliyetlerinin Yeterliliği” ve
Trafik Güvenliğinin Sağlanmasına Yönelik Faaliyetlerin Performansı
konulu iki yeni performans denetimi çalışmasına ilişkin faaliyetler ise
devam etmektedir. Çalışmaları devam eden performans denetimleri ile
ilgili olarak sizlere kısaca bilgi vermek istiyorum.
Hastane Enfeksiyonları İle Mücadele Faaliyetlerinin Yeterliliği
Hastane enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik faaliyetleri temel
konu olarak ele alan çalışma; Hastane enfeksiyonları ile mücadele
çalışmalarında karşılaşılan sorunların bütüncül bir yaklaşımla tespit
edilerek gerekli önlemlerin alınmasına ve enfeksiyon oranının kabul
edilebilir oranlara çekilmesine katkıda bulunmayı hedeflemektedir.
Trafik Güvenliğinin Sağlanmasına Yönelik Faaliyetlerin Performansı
Bu denetimin; Trafik güvenliğinin sağlanması ile ilgili olarak
ölçülebilir-izlenebilir ara hedeflerle tanımlanmış değişik alt
alanlarda eylem programlarının ortaya konmasına, kurumlar arası
koordineli bir çalışma ortamı oluşturulmasına, trafik güvenliği ile
ilgili önceliklerinin belirlenerek kaynakların bu öncelikler
doğrultusunda kullanılmasına, istatistik ve raporlama çalışmalarının
kazaların önlenmesi çalışmalarına daha fazla destek sağlayacak
biçimde etkinleştirilmesine, kaza analizi ve yapılan bu analizler
sonucunda oluşturulacak iyileştirme programlarının daha verimli
hazırlanmasının sağlanmasına, trafik denetimlerinin, kazaları
önleme amacına daha etkin hizmet etmesine katkıda bulunması
beklenmektedir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
14
Yüce Meclise sunmaya yönelik raporlama faaliyetlerimizi çeşitlendirme
ve kalitesini yükseltme çabalarımız da sürmektedir. Bu bağlamda; Yüce
Meclise sunduğumuz raporlarla ilgili birkaç önemli noktaya değinmek
istiyorum.
Genel uygunluk bildirimleri, hükümetlerin bir yıllık bütçe
uygulamalarının tutarlılığı konusunda Meclisimize bilgi vermek
amacıyla hazırlanmaktadır. Bunun yanında müteakip yıl bütçe
tasarılarının görüşülmesi sırasında Parlamentonun politika ve
önceliklerinin isabetli bir şekilde saptanmasına da zemin
oluşturmaktadır.
2005 Mali Yılı Genel Bütçe Raporu ve Genel Uygunluk Bildirimi “,
Genel Bütçe Uygulama Sonuçları”, “2005 Mali Yılı Katma Bütçe
Raporu ve Katma Bütçe Genel Uygunluk Bildirimi”, “Katma Bütçe
Uygulama Sonuçları” raporları yasal süresi içerisinde düzenlenerek
Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulmuştur.
Bu raporlardan ayrı olarak “2005 Yılı Hazine İşlemleri Raporu”nda
yer alan konular;
o Hazine Müsteşarlığı ve Sayıştay Denetimi
o Bütçe Limitleri-Borçlanma ve Bütçe Dışı İşlemler
o Hazine Alacakları
o İç Borçlar
o Dış Proje Kredileri ve Diğer Hazine İşlemleri
o Cari Transferler
o Hazine Müsteşarlığında İç Kontrol
başlıkları altında incelenmiş ve ulaşılan sonuçlar ile Hazine
Müsteşarlığının rapor hakkındaki görüşü Yüce Meclisimizin bilgisine
sunulmuştur.
Dünyada bir çok gelişmiş ülkenin hesap verme sorumluluğu ve şeffaflık
kavramları temelinde oluşturdukları kamu mali yönetim reformlarının
SUNUŞ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
15
bir parçasını da, kamu fonlarının düzenliliği, verimliliği, etkinliği ve
tutumluluğu üzerindeki parlamenter kontrolün etkinlik kazanması
oluşturmaktadır. Bu bağlamda da Sayıştay-Parlamento ilişkisi ve
Sayıştay raporlarının parlamento komisyonlarında görüşülmesi
dikkatlerin yoğunlaştığı başlıca alanlardan birisi olarak görülmektedir.
Sayıştayın gerçekleştireceği denetim faaliyetlerinin etkin olabilmesinin
en önemli şartlarından biri Meclisin Sayıştay raporlarına gerekli özeni
göstermesidir. Ancak yürürlükte bulunan TBMM İçtüzüğü'nde Sayıştay
raporlarının hangi işleme tabi tutulacağı hususunda herhangi bir
düzenleme yapılmamıştır. Öte yandan Sayıştay Genel Uygunluk
Bildirimleri ve Hazine İşlemleri Raporlarının göşüldüğü Plan ve Bütçe
Komisyonunun iş yükü de dikkate alındığında Kamu Mali Yönetimi ve
Kontrol Kanunu ile hazırlanan Sayıştay Kanun Taslağı hükümleri
gereğince Sayıştayın denetimleri sonucunda hazırlanacak raporları
görüşmek üzere özel bir komisyon oluşturulmasının Parlamenter
denetimin etkinliği bakımından yararlı olacağına inanmaktayım. Bu
bakımdan Sayıştay Kanun Teklifinin bir an önce kanunlaşması ve
Meclis İç Tüzüğünde gereken değişikliklerin de en kısa zamanda
yapılması büyük önem arz etmektedir.
Avrupa Birliği Müktesebatın Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal
Programı dikkate alınarak denetim faaliyetlerimizin uluslararası ve AB
standartları düzeyinde olması için yoğun meslekî eğitim programları
uygulamayı hedeflemiş bulunmaktayız.
Nitekim AB fonlarından hibe olarak yararlandırılması uygun görülen
Sayıştay’ın Denetim Kapasitesinin Güçlendirilmesi Eşleştirme Projesi
30.3.2005 tarihi itibariyle başlamış bulunmaktadır. Projenin tutarı
1.349.787,02 Euro ve tamamlanma süresi 20 aydır.
Projenin genel hedefleri şunlardır:
Kamu kesiminde yönetim, hesap verme sorumluluğu ve kontrol
alanlarında yapılması gereken iyileştirmelerin yeterince
değerlendirilebilmesi için Sayıştay’a destek vermek,
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
16
Sayıştay’ın kendi önerilerine uygun cevap alabilmesine yardım
etmek,
Türkiye’deki kamu mali kontrol sistemlerinin etkinliğini ve
verimliliğini sağlamak.
Proje faaliyetleri, Eğitim ve Metodoloji Geliştirme Grubu bünyesinde
görevli 56 meslek mensubu ve 6 yönetim mensubu tarafından
yürütülmektedir. Proje alt çalışma grupları; yasal çerçeve, performans
denetimi, mali denetim, AB fonlarının denetimi, risk yönetimi, insan
kaynakları yönetimi, yönetim bilgi sistemleri, bilişim sistemi stratejisi,
bilişim sistemlerinin denetimi, bilgisayar destekli denetim teknikleri
şeklinde yapılandırılmıştır.
Proje hazırlık faaliyetleri çerçevesinde; 2005 yılı içerisinde “Eğitim
Uzmanlığı Programı” ve “Kurs Tasarımı ve Sunum Teknikleri Eğitim
Programı” kursları, 2006 yılı içerisinde ise “Proje Değerlendirme ve
Gösterge Belirleme Eğitimi”, “Mali Denetim Eğitimi”, “Performans
Denetimi Eğitimi”, “ACL Programı (Bilgisayar Destekli Denetim)
Eğitimi”, “Risk Yönetimi Eğitimi” gerçekleştirilmiştir.
Ayrıca bu proje dışında, Hizmet içi Eğitim Programı kapsamında
muhasebe teorisi ve uygulamaları ile bu alandaki mevzuat değişiklerini
izlemek amacıyla düzenlenen ve 6 hafta süren "Tekdüzen Muhasebe
Sistemi" ve "Analitik Bütçe-Tahakkuk Esaslı Devlet Muhasebesi"
eğitimlerine toplam 439 meslek mensubumuzun katılması sağlanmıştır.
2007 yılı bütçe teklifimiz ile ilgili konuşmamı rakamsal verilerle
tamamlamak istiyorum.
2007 yılı bütçe teklifimiz toplam 85.125.100 YTL’dir.
Bu tutarın;
50.357.100 YTL’si Personel Giderlerinden,
15.114.000 YTL’si Sosyal Güvenlik Kurumları Devlet Primi
Giderlerinden,
SUNUŞ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
17
15.574.000 YTL’si Mal ve Hizmet Alım Giderlerinden,
388.000 YTL’si Cari Transferlerden,
3.692.000 YTL’si Sermaye Giderlerinden,
oluşmaktadır.
2007 yılı yatırım harcamalarımız dört projeden oluşmaktadır.
2000K010340 nolu Sayıştay Denetimini Geliştirme Projesi için 850.000
YTL, 2005K010400 nolu Sayıştay Binası Bakım ve Onarım Projesi için
ise 350.000 YTL, Sayıştay Başkanlığılbaşı Eğitim Tesisi için
1.750.000 YTL, Sayıştay Başkanlığı Arşiv Yapımı için 742.000 YTL
ödenek bütçe teklifimize konulmuştur.
Gelişme ve yenileşme arayışlarımızın, Sayıştay’ı denetim alanında
çağdaş bir düzeye ulaştıracağına ve Türk kamu mali yönetiminin
sağlıklı, doğru, güvenilir, etkin ve verimli işleyişinde olumlu katkılar
sağlayacağına inanıyor ve güveniyoruz. Kurumumuz Anayasal
görevinin bilincinde ve onu eksiksiz ifa etmenin arzusu ve
kararlılığındadır.
Bu düşüncelerle, 2007 Yılı Bütçe Teklifimizi takdirlerinize sunuyor,
yapacağınız katkılar için şükranlarımı ifade ediyor ve saygılarımı
sunuyorum.
Mehmet DAMAR
Sayıştay Başkanı
Sayı
ş
tay Hakkında
GENEL BİLGİLER
SAYIŞTAY HAKKINDA GENEL BİLGİLER
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
21
VİZYON VE MİSYON
Vizyonumuz
Sayıştay,
kamu yönetiminin Türk halkının refah ve mutluluğuna daha fazla
hizmet edecek şekilde yenilenmesine ve geliştirilmesine katkıda
bulunmayı amaçlar.
Misyonumuz
İnceleme, denetleme, sorumluların hesap ve işlemlerini kesin
hükme bağlama işleriyle görevli bir yüksek denetim ve yargı
kurumu olarak Sayıştay;
denetimine tabi kamu idarelerinin gelir, gider ve mallarının
denetimi ile sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme
bağlama,
TBMM’ce yapılacak denetimler için güvenilir bir zemin
oluşturma,
kamu kaynaklarının hukuka uygun, verimli, tutumlu ve etkin
kullanılmasına yardımcı olma,
kamu yönetiminde şeffaflığın ve hesap verme sorumluluğunun
yerleşmesine ve gelişmesine katkıda bulunma,
amaçlarıyla, güvenilir bilgiler ve öneriler içeren raporlar hazırlar ve
hükümler tesis eder.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
22
ÖRGÜT ŞEMASI
*Genel Kurul, Temyiz Kurulu, Daireler Kurulu ve Dairelere bağlı olarak çalışan Raportörler örgüt
yapısına dahildir.
D
D
A
A
İ
İ
R
R
E
E
L
L
E
E
R
R
(
(
8
8
)
)
*
*
G
G
E
E
N
N
E
E
L
L
S
S
E
E
K
K
R
R
E
E
T
T
E
E
R
R
YÖNETİM BİRİMLERİ
GENEL SEKRETER
YARDIMCILARI
S
S
A
A
V
V
C
C
I
I
B
B
A
A
Ş
K
K
A
A
N
N
A
RAŞTIRM
A
VE TASNİF
GRUBU
DIŞ
İLİŞKİLER
GRUBU
EĞİTİM
GRUBU
(GRUP 21)
D
D
A
A
İ
İ
R
R
E
E
L
L
E
E
R
R
K
K
U
U
R
R
U
U
L
L
U
U
*
*
T
T
E
E
M
M
Y
Y
İ
İ
Z
Z
K
K
U
U
R
R
U
U
L
L
U
U
*
*
G
G
E
E
N
N
E
E
L
L
K
K
U
U
R
R
U
U
L
L
*
*
PERFORMANS
DENETİMİ
GRUBU
DENETİM
PLANLAMA
VE RAPOR
GRUBU
KESİN
HESAP
GRUBU
TBMM
İLE İLİŞKİLER
GRUBU
BİM
DENETÇİLER
GRUBU
Y
Y
Ü
Ü
K
K
S
S
E
E
K
K
D
D
İ
İ
S
S
İ
İ
P
P
L
L
İ
İ
N
N
K
K
U
U
R
R
U
U
L
L
U
U
M
M
E
E
M
M
U
U
R
R
L
L
A
A
R
R
S
S
E
E
Ç
Ç
İ
İ
M
M
V
V
E
E
D
D
İ
İ
S
S
İ
İ
P
P
L
L
İ
İ
N
N
K
K
U
U
R
R
U
U
L
L
U
U
EĞİTİM VE
METODOLOJİ
GELİŞTİRME
GRUBU
DENETİM
GRUPLARI
(20)
SAYIŞTAY HAKKINDA GENEL BİLGİLER
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
23
ANAYASAL VE YASAL ÇERÇEVE
Sayıştayın kuruluşu ve görevleri Anayasamızın 160’ıncı ve
164’üncü maddelerinde yer almıştır.
Sayıştayın kuruluşu, işleyişi, denetim usulleri, mensuplarının
nitelikleri, atanmaları, ödev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri
ile Başkan ve üyelerinin teminatları 21.02.1967 tarih ve 832 sayılı
Sayıştay Kanunu ve ek ve değişiklikleri ile 2802 sayılı Hakimler ve
Savcılar Kanununda düzenlenmiştir.
ANA HATLARIYLA GÖREVLER
Anayasamız Sayıştaya;
Merkezî yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile
sosyal güvenlik kurumlarının bütün gelir, gider ve mallarını
Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetlemek,
Sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlamak,
Kanunlarla verilen inceleme, denetleme ve hükme bağlama
işlerini yapmak,
Mahallî idarelerin hesap ve işlemlerini denetlemek ve kesin
hükme bağlamak,
Türkiye Büyük Millet Meclisine kesinhesap kanun tasarıları
hakkında uygunluk bildirimi sunmak,
görevlerini vermiştir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
24
YETKİLER
Sayıştay, yasalarla kendisine verilen görevlerin yerine getirilmesi
sırasında;
Bakanlık, kurul ve kurumlarla, idare amirlikleriyle, sayman ve
diğer sorumlularla doğrudan yazışmaya,
Gerekli gördüğü belge, defter ve kayıtları, göndereceği
mensupları vasıtasıyla görmeye veya dilediği yere getirtmeye,
Sözlü bilgi almak üzere her derece ve sınıftan ilgili memurları
çağırmaya, bakanlık, daire ve kurumlardan temsilci istemeye,
yetkili kılınmıştır.
Ayrıca Sayıştay, denetimine giren işlemlerle ilgili her türlü bilgi ve
belgeyi, Devlet, özel idare, belediye ve sair bütün resmi kurum ve
kurullarla diğer gerçek ve tüzel kişilerden (Bankalar dahil)
isteyebilir.
Bunlara ilaveten Sayıştaya, denetimine giren daire ve kurumların
işlemleriyle ilgili kayıtları, eşya ve malları, işleri ve hizmetleri
görevlendireceği mensupları veya bilirkişiler vasıtasıyla “yerinde”
ve “işlem ve olayın her safhasında” inceleme yetkisi de verilmiştir.
DENETİMİN KAPSAMI
Anayasanın 160’ıncı maddesi ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve
Kontrol Kanunu gereğince merkezî yönetim bütçesi kapsamındaki
kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları ve yerel yönetimlerin
gelir, gider ve malları Sayıştay denetiminin kapsamındadır.
SAYIŞTAY HAKKINDA GENEL BİLGİLER
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
25
Tablo 1: Sayıştay Denetimine Tabi Olan Kamu İdareleri
Genel Bütçe
Kapsamındaki
Kamu İdareleri
1) Türkiye Büyük Millet Meclisi
(
1
)
2) Cumhurbaşkanlığı 3) Başbakanlık 4) Anayasa
Mahkemesi 5) Yargıtay 6) Danıştay 7) Sayıştay
(
1
)
8) Adalet Bakanlığı 9) Millî Savunma
Bakanlığı 10) İçişleri Bakanlığı 11) Dışişleri Bakanlığı 12) Maliye Bakanlığı 13) Millî Eğitim
Bakanlığı 14) Bayındırlık ve İskân Bakanlığı 15) Sağlık Bakanlığı 16) Ulaştırma Bakanlığı
17) Tarım ve Köyişleri Bakanlığı 18) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı 19) Sanayi ve Ticaret
Bakanlığı 20) Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı 21) Kültür ve Turizm Bakanlığı 22) Çevre ve
Orman Bakanlığı 23) Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği 24) Millî İstihbarat Teşkilatı
Müsteşarlığı 25) Jandarma Genel Komutanlığı 26) Sahil Güvenlik Komutanlığı 27) Emniyet Genel
Müdürlüğü 28) Diyanet İşleri Başkanlığı 29) Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı 30) Hazine
Müsteşarlığı 31) Dış Ticaret Müsteşarlığı 32) Gümrük Müsteşarlığı 33) Denizcilik Müsteşarlığı
34) Avrupa Birliği Genel Sekreterliği 35) Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu
36) Devlet
Personel Başkanlığı 37) Özürlüler İdaresi Başkanlığı 38)rkiye İstatistik Kurumu 39) Gelir
İdaresi Başkanlığı 40) Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 41) Karayolları Genel Müdürlüğü
42) Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü 43) Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürğü
44) Tarım Reformu Genel Müdürlüğü 45) Petrol İşleri Genel Müdürğü 46) Basın-Yayın ve
Enformasyon Genel Müdürlüğü 47) Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü
48) Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü 59) Aile ve Sosyal
Araştırmalar Genel Müdürlüğü 50) Kadının Statüsü Genel Müdürğü
Özel Bütçeli
İdareler
A-
Yükseköğretim
Kurulu,
Üniversiteler
ve Yüksek
Teknoloji
Enstitüleri
1) Yükseköğretim Kurulu 2) Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi
3) İstanbul Üniversitesi
4) İstanbul Teknik Üniversitesi 5) Ankara Üniversitesi 6) Karadeniz Teknik Üniversitesi 7) Ege
Üniversitesi 8) Atatürk Üniversitesi 9) Orta Doğu Teknik Üniversitesi 10) Hacettepe
Üniversitesi 11) Boğaziçi Üniversitesi 12) Dicle Üniversitesi 13) Çukurova Üniversitesi
14) Anadolu Üniversitesi 15) Cumhuriyet Üniversitesi 16) İnönü Üniversitesi 17) Fırat
Üniversitesi 18) Ondokuz Mayıs Üniversitesi 19) Selçuk Üniversitesi 20) Uludağ Üniversitesi
21) Erciyes Üniversitesi 22) Akdeniz Üniversitesi 23) Dokuz Eylül Üniversitesi 24) Gazi
Üniversitesi 25) Marmara Üniversitesi 26) Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi 27)
Trakya Üniversitesi 28) Yıldız Teknik Üniversitesi 29)ncü Yıl Üniversitesi 30) Gaziantep
Üniversitesi 31) Abant İzzet Baysal Üniversitesi 32) Adnan Menderes Üniversitesi 33) Afyon
Kocatepe Üniversitesi 34) Balıkesir Üniversitesi 35) Celal Bayar Üniversitesi 36) Çanakkale
Onsekiz Mart Üniversitesi 37) Dumlupınar Üniversitesi 38) Gaziosmanpaşa Üniversitesi 39)
Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü 40) Harran Üniversitesi 41) İzmir Yüksek Teknoloji
Enstitü42) Kafkas Üniversitesi 43) Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi 44) Kırıkkale
Üniversitesi 45) Kocaeli Üniversitesi 46) Mersin Üniversitesi 47) Muğla Üniversitesi 48)
Mustafa Kemal Üniversitesi 49) Niğde Üniversitesi 50) Pamukkale Üniversitesi 51) Sakarya
Üniversitesi 52) Süleyman Demirel Üniversitesi 53) Zonguldak Karaelmas Üniversitesi 54)
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi 55) Galatasaray Üniversitesi 56) Ahi Evran Üniversitesi 57)
Kastamonu Üniversitesi 58) Düzce Üniversitesi 59) Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi 60) Uşak
Üniversitesi 61) Rize Üniversitesi 62) Namık Kemal Üniversitesi 63) Erzincan Üniversitesi
64) Aksaray Üniversitesi 65) Giresun Üniversitesi 66) Hitit Üniversitesi 67) Bozok Üniversitesi
68) Adıyaman Üniversitesi 69) Ordu Üniversitesi 70) Amasya Üniversitesi
Özel Bütçeli
İdareler
B-
Özel Bütçeli
Diğer İdareler
1) Savunma Sanayi Müsteşarlığı
2) Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu 3) Türkiye ve
Orta-Doğu Amme İdaresi Enstitüsü 4) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu
5) Türkiye Bilimler Akademisi
6) rkiye Adalet Akademisi 7) Yükseköğrenim Kredi ve Yurtlar
Kurumu 8) Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü
(
2
)
9) Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü
10) Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü 11) Orman Genel Müdürğü 12) Vakıflar Genel
Müdürlüğü 13) Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü 14) Elektrik İşleri Etüd İdaresi
Genel Müdürlüğü 15) Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürğü 16) Sivil Havacılık Genel
Müdürlüğü 17) Türk Akreditasyon Kurumu 18) Türk Standartları Enstitüsü
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
26
KAMU MALİ YÖNETİMİ VE KONTROL
KANUNU İLE SAYIŞTAYA VERİLEN YENİ
GÖREVLER
1.1.2006 tarihinde tamamen uygulamaya giren 5018 sayılı Kamu
Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, Sayıştaya yeni görevler vermiş
ve görev alanını genişletmiştir.
Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Sayıştay denetiminin
amacı ve biçimi belirlenmiş, denetim alanı genişletilmiş, denetim
ve raporlamaya ilişkin görevleri yeniden düzenlenmiştir.
Denetimin Amacı:
Sayıştay tarafından yapılacak harcama sonrası dış denetimin
amacı, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin hesap
verme sorumluluğu çerçevesinde, yönetimin malî faaliyet, karar ve
işlemlerinin; kanunlara, kurumsal amaç, hedef ve planlara
uygunluk yönünden incelenmesi ve sonuçlarının Türkiye Büyük
Millet Meclisine raporlanmasıdır.
19) Millî Prodüktivite Merkezi 20) Türk Patent Enstitüsü 21) Ulusal Bor Araştırma Enstitüsü
22) Türkiye Atom Enerjisi Kurumu
23) Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme
İdaresi Başkanlığı 24) İhracatı Geliştirme Etüt Merkezi 25) Türk İşbirliği ve Kalkınma İdaresi
Başkanlığı 26) Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı 27) GAP Bölge Kalkınma İdaresi
28) Özelleştirme İdaresi Başkanlığı
(
3
)
29) Kamu Denetçiliği Kurumu 30) Ceza ve İnfaz
Kurumları ile Tutukevleri İş Yurtları Kurumu 31) Meslekî Yeterlilik Kurumu
Düzenleyici Ve
Denetleyici
Kurumlar
1) Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
2) Telekomünikasyon Kurumu 3) Sermaye Piyasası Kurulu
4) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
5) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu 6) Kamu
İhale Kurumu 7) Rekabet Kurumu 8) Tütün, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkiler Piyasası
Düzenleme Kurumu
Sosyal Güvenlik
Kurumları
1) Sosyal Güvenlik Kurumu 2) Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
Mahallî idare Belediyeler
İl özel idareleri
Belediye ve il özel idarelere bağlı veya bunların kurdukları veya üye oldukları birlik ve
idareler
Döner
Sermayeler ve
Fonlar
5018 sayılı Kanunun Ek 11. maddesi uyarınca genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine
bağlı olarak kurulan döner sermaye işletmeleri ve fonların bütçeleri, ilgili idarelerin
bütçeleri içinde yer alacaktır. Bu döner sermaye işletmeleri ile fonlar 31.12.2007 tarihine
kadar yeniden yapılandırılacaktır..
(
*
)
Altı çizgili kamu idareleri ilk defa Sayıştay denetimine tabi olacaklardır.
(
1
)
Türkiye Büyük Millet Meclisi ve
Sayıştayın denetlenmesi, her yıl Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlık Divanı tarafından
görevlendirilen bir komisyon tarafından yapılacaktır.
(
2
)
5018 sayılı Kanun öncesi Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatı Sayıştay denetimine tabi bulunmamaktaydı.
SAYIŞTAY HAKKINDA GENEL BİLGİLER
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
27
Denetimin Biçimi:
Dış denetim, genel kabul görmüş uluslararası denetim standartları
dikkate alınarak;
a) Kamu idaresi hesapları ve bunlara ilişkin belgeler esas alınarak,
malî tabloların güvenilirliği ve doğruluğuna ilişkin malî denetimi ile
kamu idarelerinin gelir, gider ve mallarına ilişkin malî işlemlerinin
kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygun olup olmadığının
tespiti,
b) Kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli olarak kullanılıp
kullanılmadığının belirlenmesi, faaliyet sonuçlarının ölçülmesi ve
performans bakımından değerlendirilmesi,
suretiyle gerçekleştirilir.
Raporlamaya İlişkin Görevler:
Mevcut düzenlemelere göre Türkiye Büyük Millet Meclisine
sunulmakta olan Genel Uygunluk Bildirimi Anayasa ve 5018
sayılı Kanun hükümlerine göre Sayıştay tarafından sunulmaya
devam edilecektir. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile
Sayıştaya aşağıda belirtilen raporları düzenli olarak Türkiye Büyük
Millet Meclisine sunma görevi verilmiştir:
Dış Denetim Genel Değerlendirme Raporu: Genel
yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin hesap verme sorumluluğu
çerçevesinde, yönetimin malî faaliyet, karar ve işlemlerinin;
kanunlara, kurumsal amaç, hedef ve planlara uygunluk yönünden
incelenmesi itibariyle hazırlanan denetim raporlarının birleştirilmesi
sonucu oluşturulur ve Genel Uygunluk Bildirimi ile birlikte sunulur,
Faaliyet Genel Değerlendirme Raporları: Mahallî
idarelerin raporları hariç idare faaliyet raporları, mahallî idareler
genel faaliyet raporu ve genel faaliyet raporu dış denetim sonuçları
dikkate alınarak değerlendirilir ve faaliyet genel değerlendirme
raporları hazırlanarak sunulur,
Mali İstatistikleri Değerlendirme Raporu: Genel
yönetim kapsamındaki idarelerin bir yıla ait malî istatistiklerin,
hazırlanma, yayımlanma, doğruluk, güvenilirlik ve önceden
belirlenmiş standartlara uygunluk bakımından değerlendirilmesi
sonucunda oluşturulur ve sunulur.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
28
Meslek Mensubu
52%
Savcı ve Yardımcıları
1%
Yönetim Mensubu
47%
Denetçiler
47%
Raportörler
1%
Başkan,Daire Başkanı,
Üyeler
%4
Yönetim Mensubu
+ Savcı ve Yrd
%48
İNSAN KAYNAKLARI
Sayıştayda 15 Ekim 2006 tarihi itibariyle 1232 personel görev
Grafik 2: Meslek Mensuplarının Kompozisyonu
Meslek mensuplarımızın
tüm mensuplarımız içindeki
kompozisyonu yandaki
grafikte yüzdeler itibariyle
gösterilmiştir.
579 denetçinin 341’i
Uzman Denetçi, 41’i
Başdenetçi, 81’i Denetçi ve
116’sı Denetçi Yardımcısı
ve Denetçi Yardımcısı
Adayı kadrosunda
bulunmaktadır.
641 Meslek mensubumuzun 51’i “Birinci Başkan, Daire Başkanı ve
Üyelerden” 11’i “Raportörlerden” ve 579'u “Uzman Denetçi,
Başdenetçi, Denetçi ve Denetçi Yardımcılarından” oluşmaktadır.
Grafik 1: Genel Olarak Mensupların Kompozisyonu
yapmaktadır. Bunlardan
641’i meslek mensubu,
580’i yönetim mensubu,
11’i savcı ve savcı
yardımcısıdır.
Mensuplarımızın
kompozisyonu, yandaki
grafikte yüzdeler
itibariyle gösterilmiştir.
SAYIŞTAY HAKKINDA GENEL BİLGİLER
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
29
Sağlık Hizmetleri
Genel İdare
30%
Teknik Hizmetler
2%
Yardımcı Hizmetler
11%
Sözleşmeli Personel
3%
Meslek Mensubu
Savcı ve Yrd
%53
Grafik 3: Yönetim Mensuplarının Kompozisyonu
Yönetim mensuplarımızdan 371
i Genel İdare Hizmetleri Sınıfında,
10’nu Sağlık Hizmetleri Sınıfında, 26’sı Teknik Hizmetler Sınıfında,
137’si Yardımcı Hizmetler Sınıfında olup 36’sı Sözleşmeli Personel
statüsünde
çalışmaktadır.
Yönetim
mensuplarımızın tüm
mensuplarımız
içindeki
kompozisyonu
yandaki grafikte
yüzdeler itibariyle
g
österilmi
ş
tir.
525
549
560
603
641
652
651
641
609
580
300
400
500
600
700
2002 2003 2004 2005 2006
Meslek Mensubu
Yönetim Mensubu
Sayıştaya verilen yeni görevlerin yerine getirilebilmesi amacıyla
2002 yılından bu yana düzenli olarak her yıl denetçi yardımcılığı
sınavlarıılmıştır. Bu nedenle de meslek mensuplarımızın sayısı
2002 yılında 525 iken 2006 yılında 641’e çıkmıştır. Meslek ve
yönetim mensuplarının sayılarının yıllar içinde gelişimi aşağıdaki
grafikte belirtilmektedir.
Grafik 4: Meslek ve Yönetim Mensuplarının Yıllar İçindeki Gelişimi
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
30
7
86
156
98
885
0 100 200 300 400 500 600 700 800 900
İlkokul Mezunu
Orta Okul Mezunu
Lise Mezunu
Meslek Okulu Mezunu
Yüksek Okul Mezunu
901
331
0 200 400 600 800 1000
Bay
Bayan
Mensuplarımızın öğrenim durumları ise aşağıdaki grafikte
belirtilmektedir.
Mensuplarımızın cinsiyetine göre dağılımı aşağıda gösterilmektedir.
Grafik 5: Öğrenim Durumlarına Göre Mensuplar
Grafik 6: Cinsiyete Göre Mensuplar
SAYIŞTAY HAKKINDA GENEL BİLGİLER
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
31
BÜTÇEDEKİ PARASAL BÜYÜKLÜKLER
2007 yılı bütçe teklifimizde yer alan ödenek talebimizin ekonomik
sınıflandırmaya göre dağılımı ise şu şekildedir.
Tablo 2: 2007 Yılı Bütçe Teklifi Ödenek Dağılımı
(YTL)
Kodu Açıklama Miktar
01 Personel Giderleri 50.357.100
02 Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri 15.114.000
03 Mal ve Hizmet Alım Giderleri 15.574.000
05 Cari Transferler 388.000
06 Sermaye Giderleri 3.692.000
TOPLAM 85.125.100
2007 yılı bütçe teklifimizde yer alan yatırım harcamalarımız ekonomik
sınıflandırmaya göre dağılımı aşağıdaki tabloda gösterilmektedir.
Tablo 3: 2007 Mali Yılı Yatırım Teklifi
(YTL)
Sayıştay Denetimini Geliştirme Projesi 850.000
06.1.1.01 Büro Mefruşatı Alımları 350.000
06.1.2.02 Bilgisayar Alımları 250.000
06.3.1.01 Bilgisayar Yazılımı Alımları 250.000
Sayıştay Binası Bakım ve Onarım Projesi 350.000
06.7.7.01 Hizmet Binası 350.000
Sayıştay Başkanlığı Gölbaşı Eğitim Tesisi
1.750.000
06.5.7.04 Sosyal Tesisler 1.750.000
Sayıştay Başkanlığı Arşiv Yapımı 742.000
06.7.7.01 Hizmet Binası 742.000
GENEL TOPLAM
3.692.000
2006 Yılı
FAALİYETLERİ
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
35
DENETİM FAALİYETLERİ
Saymanlık Hesaplarının İncelenmesi
Denetim süreci sayman hesaplarının denetçiler tarafından
harcamadan sonra incelenmesiyle başlamaktadır. Denetim
alanımızda değişik bütçe rejimlerine tabi kamu kurum ve
kuruluşlarına ait önemli ve öncelikli görülen 810 saymanlık hesabı
2006 yılı inceleme programına alınmış; bunlardan 554'ü merkezde,
256'sı yerinde incelenmiştir.
Bütçe türlerine göre mevcut saymanlık sayısı ile bu yıl inceleme
programına alınanlar aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:
Tablo 4: İncelenen Saymanlıkların Türleri ve Sayıları
Denetim Kapsamındaki
Saymanlıklar
Toplam
Hesap
Sayısı
Merkezde
İncelenen
Hesap
Sayısı
Yerinde
İncelenen
Hesap
Sayısı
Toplam
İncelenen
Hesap
Sayısı
Genel Bütçe 1458 229 29 258
Merkez Saymanlıklar 26 26 26
Def.Muh.Md. 81 3 23 26
Mal Müdürlüğü 850 185 1 186
Diğer Gen.Büt.Saymanlıklar 501 15 5 20
Katma Bütçe 265 53 63 116
Merkez Saymanlıkları 5 5 - 5
DSİ Bölge Müdürlükleri 26 2 16 18
TCK Bölge Müdürlükleri 18 7 11 18
Üniv. Büt. Dai. Bşk. 53 13 33 46
Diğer Kat.Büt.Saymanlıklar 163 26 3 29
Döner Sermaye Saymanlıkları 1593 105 24 129
Fon Saymanlığı 55 13 8 21
Belediyeler 3225 80 88 168
Büyükşehir Belediyeleri 16 3 14 17
İl Belediyeleri 65 13 31 44
B.şehire Bağlı İlçe Bel. 58 25 23 48
İlçe Belediyeleri 794 37 18 55
Belde Belediyeleri 2292 2 2 4
Özel İdareler 81 54 43 97
Diğer Özel Bütçeli İdareler 33 20 1 21
(*) İncelenen hesap sayısı, incelemeler birden fazla yılı kapsadığından toplam hesap sayısından
büyüktür.
(*
)
(*
)
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
36
Saymanlık Hesaplarının Yıllık İnceleme Programına Alınması
Sırasında Dikkate Alınan Kriterler
Saymanlık Hesaplarının Yıllık İnceleme Programına alınması sırasında
denetçi kapasitemiz, saymanlıkların harcama tutarları ve risk taşıyan
alanlar gibi unsurlar göz önünde bulundurulmaktadır.
2005 yılı hesaplarından programa alınıp incelemesi tamamlanan
Genel ve Katma Bütçeli Saymanlıkların bütçe giderleri toplamının,
toplam bütçe giderleri içindeki payı %87 civarındadır.
Yatırım harcamaları yüksek olan ve bütçe büyüklüğü itibariyle
önemli bir yere sahip ve risk düzeyi yüksek nitelikte olabilecek il özel
idare hesaplarının tamamı inceleme programına alınmıştır.
Büyükşehir belediyelerinin tamamı ve il belediyelerinin büyük bir
bölümü inceleme programına alınmış ve çoğunluğu belde belediyesi
olan ve bütçe büyüklüğü itibariyle küçük olan diğer belediyeler
inceleme programı dışında tutulmuştur.
Saymanlık sayısıısından önemli olmasına rağmen bütçe
büyüklüğü itibariyle çoğunluğu çok küçük hesaplar olan döner sermaye
saymanlıklarından riskli görülen veya bütçe büyükğü itibariyle
önemli sayılan 129 adedi inceleme programına alınmıştır.
Aynı inceleme döneminde;
Teftiş layihaları ile ortaya çıkan uyuşmazlıkların çözümü için
Kurumumuza mahalli idarelerce yapılan başvuruların 87’si,
Merkezde bulunan aynîyat hesaplarından 16’sı
denetlenmek için inceleme programına alınmıştır.
Ayrıca Dışişleri Bakanlığı ve diğer kamu idarelerinin yurt dışı
teşkilatlarının mali işlem ve prosedürleri ile taşınır ve taşınmaz
mallarının incelenmesi, sorunların saptanması, öneriler getirilmesi
amaçlarıyla 2-18 Eylül 2006 tarihleri arasında 20 Büyükelçilik ve 5
Başkonsoloslukta yerinde denetim gerçekleştirilmiştir.
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
37
Performans Denetimleri
“INTOSAI Standartları Performans Denetimi Uygulama Rehberi”
tanımına göre performans denetimi, devlet faaliyetleri, programları
veya organizasyonlarının verimliliğinin ve etkinliğinin, ekonomiklik ve
iyileştirmelere yol açma amacı gözetilerek bağımsız bir biçimde
incelenmesidir.
832 sayılı Kanuna 4179 sayı lı Kanunla eklenen Ek 10’uncu madde ile
Sayıştaya 1996 yılında performans denetimi yapma görev ve yetkisi
verilmiştir. Söz konusu görev ve yetkinin verilmesini takiben 1996
yılında İngiltere Ulusal Denetim Ofisi (NAO) ile ikili işbirliği projesi
gerçekleştirilmiştir. Bu ortak proje kapsamında Türkiye’de teorik
eğitim düzenlenmiş ve iki pilot denetim projesi uygulamaya
konulmuştur. Pilot projeler NAO denetçilerinin teknik yardım, destek
ve yol göstericiliğinde yürütülmüştür.
Pilot projelerden elde edilen deneyimlerin ışığı altında performans
denetimi metodolojisi oluşturmak ve performans denetimini
yaygınlaştırmak amacıyla 1999 yılında Performans Denetimi Grubu
oluşturulmuştur.
Sayıştay, performans denetimi alanında 10 yıllık tecrübesiyle önemli
bir teorik ve uygulama birikimi elde etmiştir. İngiltere Sayıştayının
metodolojik desteğiyle başlanılan çalışmalar bu alandaki diğer
gelişmiş ülkelerin iyi uygulama örneklerinin de izlenmesi, teori ve
pratiğin geliştirilmesiyle Sayıştayımızın, uluslararası standartlarda
performans denetimi uygulaması yapmanın ötesinde söz konusu
standartların gelişmesine de katkıda bulunabileceği bir düzeye
gelmesini sağlamıştır.
Nitekim, kurumumuzda uygulanmakta olan ve Sayıştay denetimini
güçlendirmeyi amaçlayan Avrupa Birliği desteğinde Twinning Projesi
kapsamında görev yapan İngiltere Sayıştay'ı (NAO) uzmanları ,
yaptıkları çalışma ve değerlendirmeler sonucu düzenlemiş oldukları
20/05/2005 tarihli Durum Analizi Raporunda Sayıştay'ımızın
performans denetimi konusunda ulaşmış olduğu seviyenin Avrupa
Birliği uygulamalarına uygunluğunu teyit etmişlerdir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
38
Performans Denetimi Grubu, çalışmalarını , 18.05.1999 tarihli Sayıştay
Başkanlığı onayı ile oluşturulan “Performans Denetimi Grubu Çalışma
Rehberi”nde belirtilen esaslara göre sürdürmekte olup, bugüne değin
on bir adet performans denetimi raporu tamamlanmıştır.
2006 yılında Kıyıların Kullanımının Planlanması ve Denetimi”,
“E-Dönüşüm Türkiye Projesi Çerçevesinde Yürütülen
Faaliyetler”, e-Devlete Geçişte Kamu Kurumları İnternet
Siteleri” isimli performans denetim raporları tamamlanarak TBMM'ye
sunulmuştur.
Halihazırda aşağıda belirtilen iki performans denetimi çalışmasına
ilişkin faaliyetler devam etmektedir.
"Hastane Enfeksiyonları İle Mücadele Faaliyetlerinin
Yeterliliği" konulu performans denetimi çalışması planlama
aşamasındadır. Hastane enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik
faaliyetlerin etkinliğini temel konu olarak alan çalışma; “Hastane
enfeksiyonları ile mücadele çalışmalarında karşılaşılan sorunların
bütüncül bir yaklaşımla tespit edilerek gerekli önlemlerin alınmasına
ve enfeksiyon oranının kabul edilebilir oranlara çekilmesine katkıda
bulunmayı” hedeflemektedir.
"Trafik Güvenliğinin Sağlanmasına Yönelik Faaliyetlerin
Performansı" konulu performans denetim çalışması planlama
aşamasında bulunmaktadır. Bu denetimin;Trafik güvenliğinin
sağlanması ile ilgili olarak ölçülebilir-izlenebilir ara hedeflerle
tanımlanmış değişik alt alanlarda eylem programlarının ortaya
konmasına,kurumlar arası koordineli bir çalışma ortamı
oluşturulmasına,trafik güvenliği ile ilgili önceliklerin belirlenerek
kaynakların bu öncelikler doğrultusunda kullanılmasına,istatistik ve
raporlama çalışmalarının kazaların önlenmesi çalışmalarına daha fazla
destek sağlayacak biçimde etkinleştirilmesine, kaza analizi ve yapılan
bu analizler sonucunda oluşturulacak iyileştirme programlarının daha
verimli hazırlanmasının sağlanmasına,trafik denetimlerinin, kazaları
önleme amacına daha etkin hizmet etmesine katkıda bulunması
beklenmektedir.
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
39
TBMM’den Gelen Taleplere İlişkin
Gerçekleştirilen Denetimler
30.7.2003 tarih ve 4963 sayılı Kanun’un 7’nci maddesi ile 832 sayılı
Sayıştay Kanunu’na eklenen ek 12’nci madde hükmü ile Sayıştaya;
Türkiye Büyük Millet Meclisi araştırma, soruşturma ve ihtisas
komisyonlarının kararına istinaden Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığının talebi üzerine, talep edilen konuyla sınırlı olmak
kaydıyla, denetimine tabi olup olmadığına bakmaksızın özelleştirme,
teşvik, borç ve kredi uygulamaları dahil olmak üzere tüm kamu
kurum ve kuruluşlarının hesap ve işlemleri ile aynı usule bağlı olarak,
kullanılan kamu kaynak ve imkânlarından yararlanma çerçevesinde
her türlü kurum, kuruluş, fon, işletme, şirket, kooperatif, birlik, vakıf
ve dernekler ile benzeri teşekküllerin hesap ve işlemlerini denetleme
yetkisi verilmiştir. Denetim sonuçları, ilgili komisyonlarda
değerlendirilmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına
sunulur.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığından gelen denetim taleplerini
karşılamak üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi İle İlişkiler Grubu
oluşturulmuştur.
Bugüne kadar Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı aşağıda
belirtilen dört konuya ilişkin denetim talebinde bulunmuştur.
1. Kamu kurumları bünyesinde kurulan vakıf, dernek ve sandıklarca,
sermayesinin asgari %30’una ayrı ayrı veya birlikte iştirak edilen
şirket/iştirak ve işletmelerden mali tabloları değerlendirmeye esas
alınacak şekilde büyük olanların; ortaklık yapılarının, gelir kaynakları
ve bu kaynakların vakıf, dernek, sandık ve bunların bünyelerinde
kurdukları kamu kurumu ile ilişkilerinin, harcamalarının kendi
yöneticileri, vakıf, dernek, sandık ve bunların bünyelerinde kurdukları
kamu kurumu görevlileri ile olan bağlantılarının, kamu kurumları
bünyesinde kurulan vakıf, dernek ve sandıklarca aktarılan sermayeler
ve bu sermayeler karşılığında alınan temettü miktarlarının, tasfiyesi
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
40
yapılan ve yapılacak olanlarının, aktarılan kamu kaynağının verimli
kullanılmaması sonucunda oluşan ciddi kamu zararlarının
incelenmesi talebine yönelik çalışmalar devam etmektedir.
2. Kamu (hazine, milli emlak, üniversite, KİT, özel idare, belediye..)
tarafından yapılan gayri menkul tahsisleri, bu tahsislerin şartları,
kullanım şekilleri (tahsis amacı doğrultusunda kullanılıp
kullanılmadıkları) varsa üçüncü kişiye devir ve bu devrin şartlarının
incelenmesi, yapılan bu işlemler sonucunda varsa kamu zararının
tespitinin yapılmasına yönelik çalışmaların tamamlanma aşamasına
gelmiş olup, hazırlanan raporun kısa süre içinde Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığına sunulması planlanmaktadır.
3. T.C. Emekli Sandığı otelleri ve diğer gayri menkullerin
kiralanması, işletilmesi ve diğer şekillerde değerlendirilmesi işlemleri
ile Emekli Sandığıyla Emeksan Vakfı ve bu vakfa ait şirketler
arasındaki alım-satım ilişkilerinin hukuka uygunluğunun incelenmesi
çalışmaları sürmekte olup raporun kısa süre içerisinde
tamamlanması planlanmaktadır.
4. Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nde Keyfi Yönetim, Kamu
Kaynaklarının Amaç Dışı Kullanımı ve Kadrolaşma İddialarının
Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla
Kurulan Meclis Araştırması Komisyonunun denetim talebine ilişkin
olarak hazırlanan rapor Sayıştay Genel Kurulunun 23 Ocak 2006
tarih ve 5145 sayılı kararı ile TBMM Başkanlığına sunulmuştur.
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
41
YARGILAMA FAALİYETLERİ
Genel Kurul
Genel Kurul, 1 Ekim 2005-30 Eylül 2006 tarihleri arasında intikal
eden 95 değişik konudaki dosyayı inceleyerek sonuçlandırmıştır.
Konular itibariyle Genel Kurul kararları aşağıdaki tabloda
gösterilmiştir:
Tablo 5: Konular İtibariyle Genel Kurul Kararları (*)
Konu Sayısı
Kurum İçi İşleyiş ve İşlevlerle İlgili Kararlar 12
Kanun, KHK ve Yönetmelik Taslakları hk Görüş Bildirme Karar. 2
2547 sayılı Yasanın 56/d maddesi uyarınca verilen Görüş Karar. 37
Mevzuat Yorumu İle İlgili Kararlar 3
Genel Uygunluk Bildirimi Kararları 2
Sayıştayla İlgili Yönetmelikler Hakkındaki Kararlar 3
Hesapların Denetlenmesi İle İlgili Kararlar 1
TBMM'ye Sunulan Raporlarla İlgili Kararlar 8
Diğer Kararlar 3
TOPLAM 95
(*) 1.10.2005-30.09.2006 tarihleri arası
Daireler Kurulu
Daireler Kurulu 1 Ekim 2005 - 30 Eylül 2006 tarihleri içinde 120
adet mali nitelikte yönetmelik hakkında görüş bildirmiştir.
Daireler Kurulunun kararları konu başlıkları itibariyle aşağıdaki
tabloda gösterilmiştir:
Tablo 6: Konular İtibariyle Daireler Kurulu Kararları (*)
Kararlar Sayısı
Yeni Yönetmelik Taslakları Hakkında 98
Yönetmelik Değişiklikleri Hakkında 18
Döner Sermayeli İşletmeler Yönetmelikleri 4
TOPLAM 120
(*) 1.10.2005-30.09.2006 tarihleri arası
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
42
Temyiz Kurulu
Sayıştay dairelerince verilen hükümler aleyhine 1 Ekim 2005 –
30 Eylül 2006 tarihleri arasında Temyiz Kuruluna yapılan
başvurulardan 730 dosya temyizen incelenerek hüküm tesis
edilmiştir.
Tablo 7: Temyiz Kurulu Faaliyetleri (*)
2005’den Devreden Dosya Sayısı 639
2006’te Gelen Dosya Sayısı 817
Toplam Dosya Sayısı 1456
Kurulca Yargılanan Dosya Sayısı (İlamı Düzenlenen) 730
(*) 1.10.2005-30.09.2006 tarihleri arası
Temyiz Kurulunca verilen kararın sonuçları aşağıdaki tabloda
gösterilmiştir.
Tablo 8: Konular İtibariyle Temyiz Kurulu Kararları (*)
Tasdik 450
Düzelterek Tasdik 57
Kaldırma 289
Bozma 109
Yapılacak İşlem Yok 645
(*) 1.10.2005-30.09.2006 tarihleri arası
Daireler
Sekiz yargılama dairesine 30 Eylül 2006 tarihi itibariyle, geçen
yıldan devreden 1.074 ve 2006 yılında düzenlenen 1.421 adet
olmak üzere toplam 2.495 yargı raporu intikal etmiştir. Bu
raporların 1.334’ünün yargılaması yapılarak ilâmı düzenlenmiştir.
Yargılamalar sonucunda ilâm düzenlenmiş 1.334 yargı raporunda
8.843 değişik konu ele alınarak karara bağlanmıştır. Bu
yargılamalar sonucuna yersiz ödemelere karşılık olarak yapılan
16.859.113 YTL tutarındaki tahsilat ilâmlara dercedilmiş olup
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
43
Tablo 9: Dairelerin Yargısal Kararları (*)
DAİRELER
Toplam
Rapor
Sayısı
Yargılanan
Rapor
Sayısı
Rapor
Madde
Sayısı
Tahsil
Miktarı
(YTL)
Tazmin
Miktarı
(YTL)
İlgili daire veya
savcılıklara
gönderilen suç
teşkil eden fiiller
1. DAİRE 250 102 821 1.426.047 5.995.225 18
2. DAİRE 376 182 1137 2.506.462 2.897.184 10
3. DAİRE 396 213 1225 2.566.109
4.695.935 1
4. DAİRE 365 196 1190 3.231.709 11.901.529 1
5. DAİRE 209 109 1021 1.818.734 1.972.474 -
6. DAİRE 287 214 1341 1.044.960 5.563.065 5
7. DAİRE 259 208 1088 3.168.988 4.261.618 4
8. DAİRE 353 110 1020 1.096.104 2.607.302 4
TOPLAM 2495 1334 8843 16.859.113 39.894.332 43
(*) 1.10.2005-30.09.2006 tarihleri arası
(**) Yabancı para cinsinden tahsil veya tazmin edilen tutarlar 2.10.2006 tarihindeki TCMB kurlarına
göre YTL'ye çevrilmiştir.
Dairelerce verilen idari nitelikteki kararların konularına ilişkin özet
bilgiler de şöyledir:
Tablo 10: Dairelerin İdari Nitelikteki Kararları (*)
DAİRELER
Yönetmelik
Müzekkere
ve Göş
Bildirme
Diğer
(Belge İs.
İade. Muh.)
1. DAİRE 7 14 6
2. DAİRE 14 6 39
3. DAİRE 22 24 25
4. DAİRE 26 7 21
5. DAİRE 23 16 11
6. DAİRE 30 12 18
7. DAİRE 36 8 20
8. DAİRE 20 21 12
TOPLAM 178 108 152
(*) 1.10.2005-30.09.2006 tarihleri arası
39.894.332 YTL’lık tazmin hükmü verilmiştir.
1 Ekim 2005 - 30 Eylül 2006 tarihleri arası bir yıllık dönem
içerisinde, suç teşkil eden fiillere ilişkin olarak, gereği yapılmak
üzere 43 konunun ilgili dairelere veya savcılıklara gönderilmesine
karar verilmiştir.
Sekiz yargılama dairesinin verdikleri yargı kararlarına ilişkin bilgiler
aşağıdaki tabloda toplu biçimde gösterilmiştir:
(**) (**
)
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
44
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİNE SUNULAN
RAPORLAR
Genel Uygunluk Bildirimleri ve Bütçe Uygulama
Sonuçları Raporları
2005 Mali Yılı Genel Bütçe Raporu ve Genel Uygunluk Bildirimi”,
Genel Bütçe Uygulama Sonuçları”, “2005 Mali Yılı Katma Bütçe
Raporu ve Katma Bütçe Genel Uygunluk Bildirimi”, “Katma Bütçe
Uygulama Sonuçları” raporları yasal süresi içerisinde düzenlenmiş ve
Sayıştay Genel Kurulunun 05.10.2006 gün ve 5196 sayılı Kararı
ile
Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulmuştur.
Genel uygunluk bildirimlerinde ve bağlı
cetvellerde, ödenek durumu, iptal edilen ve
özel kanunlar gereğince devredilen ödenek,
1050 sayılı Yasanın 83’üncü maddesi uyarınca
ve dış proje kredilerinden harcanamaması
nedeniyle tekrar kaydı gereken ödenekler,
gelir tahmin ve tahsilat miktarları
gösterilmiştir.
T.C.
Sayıştay Başkanlığı
Genel Uygunluk
Bildirimi
2005 Genel Bütçe
SAYIŞTAY GENEL KURULU'NUN
05.10.2006 GÜN VE 5169 SAYILI KARARI
Ekim 2006
Ayrıca genel uygunluk bildirimlerinde; ödenek dışı giderlerin
personel, yasal dayanağı olmayan ve yasalar gereği yapılan ödenek
dışı giderler olarak ayrımları yapılıp cetveller düzenlenmiştir.
Bunun yanında ödeneklerin veriliş amaçları, gerçekleşme durumları,
iptal oranları yüksek olanlardan açıklamaları yetersiz olanlar bir liste
halinde belirtilmiştir.
Uygulama sonuçları raporlarında; bütçe başlangıç ödeneği, yıl sonu
ödeneği, gerçekleşen gider sapma oranları, gelir tahmin ve tahsilat
sapma oranları, bütçe açıkları sapma oranları, yıllar itibariyle (2003-
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
45
2004-2005) karşılaştırmalı başlangıç ödeneği, yıl sonu ödeneği, gider
miktarı ve sapma oranları irdelenmiştir.
Bu raporlar üretilirken 1725 adet yönetim dönemi hesabının bilgi
girişleri kontrol edilmiş, hatalı yönetim dönemi hesabı cetvelleri Say
2000İ bilgisayar sistemi aracılığıyla ilk kez bu yıl saymanlıklarla
yazışmaya gerek kalmaksızın düzeltilmiş ve yönetim dönemi hesapları
üzerindeki çalışmalar sağlıklı bir şekilde tamamlanmıştır.
34 adet Genel Bütçe Kesinhesabı, 64 adet Katma Bütçe Kesinhesabı
incelenmiş, bunlara ilişkin 2 adet sorgu düzenlenmiştir.
Hazine Müsteşarlığında Yapılan Denetimler
Sonucunda Hazırlanan 2005 Yılı Hazine
İşlemleri Raporu
Hazine Müsteşarlığında yapılan denetimler sonucunda hazırlanan
2005 Yılı Hazine İşlemleri Raporu, Sayıştay Genel Kurulunun
05.10.2006 tarih ve 5169/1 sayılı Kararı ile kabul edilmiş ve 2005 yılı
Genel Uygunluk Bildiriminin eki olarak TBMM’ye sunulması uygun
bulunmuştur.
Sayıştay Başkanlığı tarafından TBMM’ye sunulan 2005 Yılı Hazine
İşlemleri Raporu yedi bölümden oluşmaktadır.
Birinci bölümde; Hazine Müsteşarlığı ile ilgili genel bilgi verildikten
sonra, Sayıştayın Hazine Müsteşarlığındaki denetim alanı tanıtılmıştır.
Bunu takiben, 2005 yılı Hazine İşlemlerine ilişkin denetim çalışmaları
ile bu çalışmayı etkileyen faktörlere yer verilmiştir.
İkinci bölümde; 2005 Mali Yılı Bütçe Kanunu ile belirlenen borçlanma,
garanti ve ikraz limitlerinin aşılmadığı hususuna yer verilmiş; iç ve dış
borçlanma işlemleri, nakit ve mahsup borçlanma ve borç geri ödeme
rakamlarııklanmıştır. Bu bölümde ayrıca, Hazinece yapılan işlemler
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
46
T.C.
Sayıştay Başkanlığı
2005 Yılı
Hazine İşlemleri
Raporu
Ekim 2006
çerçevesinde bütçe uygulamasıısından
önemli konular ele alınmıştır.
Üçüncü bölümde; Hazine Müsteşarlığı
ısından alacak doğuran işlemler, Hazine
alacak verileri ve Hazine alacaklarının izlendiği
muhasebe hesapları ele alınmış, ardından
başta teşvik kredilerinden kaynaklanan
alacaklar, Tasarruf Mevduatı Sigorta
Fonundan (TMSF) olan alacaklar ve Hazine
alacakları konusundaki uzlaşma görüşmeleri
olmak üzere, Hazine alacakları konusundaki gelişmelere değinilmiştir.
Ayrıca, Hazine alacak yönetimine ilişkin tespit ve öneriler ile önceki
yıllara ait Hazine İşlemleri Raporlarında tespit edilen denetim
bulguları konusunda Hazine Müsteşarlığınca 2005 yılında atılan
adımlar anlatılmıştır. Hazine alacaklarının denetlenmesi sonucunda;
138-Hazinece Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabı, 238-Hazinece
Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabı ve 139-Takipteki Hazine
Alacakları Hesabına, gerçek durumu tam ve doğru olarak
yansıtmadığı gerekçesiyle Sayıştay Genel Kurulunun 05.10.2006
tarih ve 5169/1 sayılı kararı gereğince uygunluk verilmemiştir.
Dördüncü bölümde; 4749 Sayılı Kamu Finansmanı ve Borç
Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkındaki Kanunda iç borçlanmaya ilişkin
olarak yapılan düzenlemeler ile 2005 yılında yapılan iç borçlanmalar,
borç geri ödemeleri ve stok durumu anlatılmıştır.
Beşinci bölümde; dış proje kredileri ile ilgili bazı tanımlara yer
verildikten sonra 2005 yılında dış proje kredilerinin genel durumu ve
kullanıcı kuruluşlar bazında teyitsiz dış proje kredileri konusu ele
alınmıştır. Ayrıca Deriner Barajı ve Hidroelektrik Santralinin
finansmanı konusu incelenmiş olup, dış kredi ile finanse edilen
yatırım projelerinde keşif ve ekonomik analizlerin gerçekçi ve sağlıklı
yapılmadığı, bunun da dış borç yükünü olumsuz etkilediği sonucuna
ulaşılmıştır. Bu bölümde, Türk Eximbank tarafı ndan Rusya
Federasyonuna verilen kredinin, 2004 Yılı Hazine İşlemleri Raporunda
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
47
yer verilen tespit ve önerilerin de etkisiyle, nakit olarak tahsil
edildiği açıklanmı ştır.
Altıncı bölümde; görev zararı ödemeleri, Hazine yardımları, kar
amacı gütmeyen kuruluşlara yapılan transferler, hane halkına
yapılan transferler ve yurtdışına yapılan transferler ile ilgili bilgilere
yer verilmiştir.
Yedinci bölümde ise; iç kontrole ilişkin genel bir değerlendirme
yapıldıktan sonra, 5018 Sayılı Yasa çerçevesinde iç kontrol sistemi
ve Hazine Müsteşarlığındaki yapılanma ile iç kontrol sistemine
yönelik temel eleştiri ve öneriler açıklanmıştır.
Performans Denetimi Raporları
Kıyıların Kullanımının Planlanması ve Denetimi
Bu raporda, önemli doğal kaynaklarımız arasında yer alan kıyı
bölgelerindeki uygulamaların ne ölçüde planlı olduğu, planların kıyı
özelliklerine uygun olup olmadığı, planlama
çalışmalarında ne gibi sorunlar bulunduğu;
planlama ve uygulamanın ilk adımı olan Kıyı
Kenar Çizgisi tespitlerinin ne ölçüde sağlıklı
yapılabildiği; kıyılardaki uygulamaların etkin
bir şekilde denetlenip denetlenmediği
incelenmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda
tespit edilen sorunlar ve çözüm önerileri
raporda yer almıştır.
Sayıştay Genel Kurulunun 17.07.2006 tarih
ve 5164/1 sayılı kararı ile Raporun 832 sayılı
Sayıştay Kanununun ek 10’uncu maddesine istinaden Türkiye Büyük
Millet Meclisine sunulması uygun bulunmuştur.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
48
E-Dönüşüm Türkiye Projesi Çerçevesinde Yürütülen
Faaliyetler
Raporda; e-Dönüşüm Türkiye Projesi çerçevesinde yürütülen
faaliyetlerin koordinasyon, izleme ve değerlendirme çalışmaları ile
projenin maliyetleri, elektronik imza (e-
İmza), e-Devlet Ana Kapısı, Elektronik
Belge Yönetim Sistemi (EBYS), e-Devlet
alt yapısının oluşturulması ve hizmetlerin
yaygınlaştırılması gibi teknik alt yapıya
ilişkin faaliyetler incelenmiş ve tespit
edilen sorunlar ve aksaklıklar ile bunlara
ilişkin önerilere yer verilmiştir.
Sayıştay Genel Kurulunun 24.07.2006
tarih ve 5166/6 sayılı kararı ile Raporun
832 sayılı Sayıştay Kanununun ek 10’uncu
maddesine istinaden Türkiye Büyük Millet
Meclisine sunulması uygun bulunmuştur.
e-Devlete Geçişte Kamu Kurumları İnternet Siteleri
Raporda, e-Devlet hizmetlerini sunmak için kamu kurumlarının
elektronik hizmet sunma kapasitelerinin göstergesi olan kurum
internet sitelerinin yeterli olup olmadığı; Kurum internet sitelerinin
(portal) kamu hizmetlerini elektronik
ortamda daha iyi sunacak şekilde
yapılandırılıp yapılandırılmadığı hususları,
uluslar arası standartlar da dikkate
alınarak incelenmiş, konu ile ilgili tespit
edilen sorunlara yönelik olarak çözüm
önerileri sunulmuştur.
Sayıştay Genel Kurulunun 24.07.2006
tarih ve 5166/1 sayılı kararı ile Raporun
832 sayılı Sayıştay Kanununun ek 10’uncu
maddesine istinaden Türkiye Büyük Millet
Meclisine sunulması uygun bulunmuştur.
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
49
DÜNYA SAYIŞTAYLARI VE BUNLARIN
ORGANİZASYONLARIYLA BİLGİ VE DENEYİM
PAYLAŞIMI
Ülkemizde Sayıştayın denetim alanında öncü rol oynayabilmesi,
başka bir deyişle, Türk denetim sistemini etkileyebilecek ve
yönlendirebilecek konuma gelmesi, dünyaya açılmasına, ikili ve çok
taraflı ilişkiler kurmasına bağlıdır. Sayıştay, diğer ülke sayıştayları ve
uluslararası organizasyonlarla kurmuş olduğu ilişkileri; denetim
dünyasının zenginliklerini paylaşmanın bir aracı ve çağdaş gelişmeleri
yakalamanın bir imkanı olarak değerlendirmektedir.
1 Ekim 2005 - 30 Eylül 2006 tarihleri içerisinde bu çerçevede
gerçekleştirdiğimiz faaliyetler aşağıda özetle sıralanmıştır.
Uluslararası Sayıştaylar Birliği
(INTOSAI)
27 Ekim - 1 Kasım 2005 tarihlerinde Moskova’da düzenlenen
INTOSAI Çevre Denetimi Çalışma Grubunun 10. Toplantısına
Kurumumuzu temsilen bir denetçi katılmıştır.
8-9 Haziran 2006 tarihlerinde Moskova’da düzenlenen INTOSAI
Uluslararası Kara Paranın Aklanmasıyla Mücadele Görev Gü
tarafından düzenlenen “Uluslararası Kara Paranın Aklanmasıyla
Mücadelede Sayıştayların Rolü” konulu Sempozyuma
Kurumumuzu temsilen Sayıştay Başkanı başkanlığındaki üç kişilik
bir heyet katılmıştır.
11-12 Eylül 2006 tarihleri arasında Stockholm-İsveç’te
düzenlenen INTOSAI Mali Denetim Uzmanları Toplantısına
Kurumumuzdan bir denetçi iştirak etmiştir.
26 – 29 Eylül 2006 tarihlerinde Londra’da düzenlenen INTOSAI
Özelleştirme Çalışma Grubunun 13. Yıllık Toplantısına
Kurumumuzu temsilen iki denetçi katılmıştır.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
50
Avrupa Sayıştayları Birliği
(EUROSAI)
13-14 Ekim 2005 tarihlerinde Danimarka’nın Kopenhag
kentinde EUROSAI Eğitim Komitesi tarafından düzenlenen
“Kamuda Mal ve Hizmet Alımlarının Denetimi” konulu Seminere
Kurumumuzu temsilen bir denetçi katılmıştır.
16-19 Kasım 2005 tarihlerinde Peru’nun Lima kentinde
EUROSAI ve Latin Amerika ve Karayip Ülkeleri Sayıştayları
Teşkilatı (OLACEFS) tarafından ortak düzenlenen 4. Konferansa
Kurumumuzu temsilen iki Sayıştay üyesi katılmıştır.
15-16 Mayıs 2006 tarihlerinde İsviçre’nin Bern kentinde
EUROSAI Eğitim Komitesi ve Bilişim Teknolojileri Çalışma Grubu
tarafından düzenlenen “Elektronik Kayıt Yönetimi Projelerinin
İdaresi ve Denetimi” konulu Seminere Kurumumuzu temsilen
bir denetçi katılmıştır.
Asya Sayıştayları Birliği
(ASOSAI)
8-19 Kasım 2005 tarihlerinde Yeni Delhi-Hindistan’da ASOSAI
Eğitim Komitesince düzenlenen “Performans Denetimi” konulu
Atölye Çalışmasına Kurumumuzdan bir denetçi katılmıştır.
12-17 Aralık 2005 tarihlerinde Pakistan’ın Lahor kentinde
INTOSAI Gelişim Teşebbüsü’nün (IDI) sponsorluğunda
düzenlenen “Denetimde Rüşvet ve Yolsuzlukla Mücadele
konulu Atölye Çalışmasına Kurumumuzdan iki denetçi
katılmıştır.
Kurumumuzun, 2003-2005 yıllarını kapsayan dönemde
Endonezya Sayıştayı ile birlikte Teşkilat Denetçiliği görevini
üstlendiği ASOSAI’nin, belirtilen döneme ait hesaplarının
denetimi için, Teşkilat Sekreteryası'nın bulunduğu Hindistan'ın
Delhi kentinde 29-31 Mayıs 2006 tarihlerinde gerçekleştirilen
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
51
denetim çalışmalarında, Kurumumuz adına bir denetçi görev
almıştır.
07-18 Ağustos 2006 tarihlerinde, Endonezya'nın Cakarta
kentinde ASOSAI sponsorluğunda gerçekleştirilen "İhale Süreci
Denetimi" konulu Atölye Çalışmasına Kurumumuzdan bir denetçi
katılmıştır.
ASOSAI 10. Genel Kurul Toplantısı 11-15 Eylül 2006 tarihlerinde
Çin'in Şanghay kentinde yapılmıştır. Başkanlığımızın Yönetim
Kurulu üyeliğine seçildiği bu Toplantılarda Kurumumuzu Sayıştay
Başkanı başkanlığında dört kişilik bir heyet temsil etmiştir.
Ekonomik İşbirliği Organizasyonu
Ülkeleri Sayıştayları Birliği (ECOSAI)
12-25 Mart 2006 tarihlerinde Pakistan'ın Lahor kentinde ECOSAI
bünyesinde düzenlenen "Özelleştirme Denetimi" konulu Atölye
Çalışmasına Kurumumuzdan iki denetçi katılmıştır.
Ekonomik İşbirliği Teşkilat Ülkeleriksek Denetim Kurumları
Teşkilatı'nın (ECOSAI) 11. Yönetim Kurulu Toplantısı, 26-28
Nisan 2006 tarihlerinde Kurumumuzun ev sahipliğinde Ankara'da
gerçekleştirilmiştir. Toplantıya ECOSAI Yönetim Kurulunun diğer
üyeleri olan Azerbaycan, İran, Kırgızistan ve Pakistan
Sayıştaylarından 18 temsilci katıldı. Toplantıda Kurumumuz,
Sayıştay Başkanımızın başkanlığında geniş bir heyet ile temsil
edilmiştir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
52
Avrupa Birliği Sayıştayı ve Merkezi ve Doğu
Avrupa Ülkeleri Sayıştayları
Avrupa Birliği Yüksek Denetim Kurumları İrtibat Memurları
Toplantısı, 17-18 Ekim 2005 tarihlerinde Lüksemburg'da
gerçekleştirilmiş olup, söz konusu toplantıda Kurumumuzu iki
denetçi temsil etmiştir.
5-6 Aralık 2005 tarihlerinde İsv'in Stokholm kentinde Avrupa
Birliği Yüksek Denetim Kurumları Başkanlar Toplantısı, yapılmış
olup, söz konusu toplantıda Kurumumuzu Sayıştay Başkanı
başkanlığında iki kişiden oluşan bir heyet temsil etmiştir.
Avrupa Birliği Sayıştayı ile OECD/SIGMA (Merkezi ve Doğu
Avrupa Ülkelerinde İdarenin ve Yönetişimin Geliştirilmesine
Yönelik Destekleme Girişimi) koordinatörlüğünde Merkezi ve Doğu
Avrupa Ülkeleri ile Kıbrıs, Malta ve Türkiye Sayıştayları Denetim El
Kitapları ve Yöntemleri Çalışma Grubu'nun 17-19 Kasım 2003
tarihleri arasında Ljubliyana-Slovenya’da düzenlediği "Kamu
Kesimi Mali Raporlarının Denetimi" konulu Atölye Çalışmasına, 15-
17 Mart 2006 tarihlerinde Litvanya'nın Vilnius kentinde
düzenlediği "Denetimde Kalite Uygulamaları" konulu Atölye
Çalışmasına ve 13-15 Eylül 2006 tarihlerinde Estonya'nın
Laulasmaa kentinde düzenlediği "Çıkarılan Dersler ve Edinilen
Tecrübeler" konulu son Atölye Çalışmasına birer denetçi
katılmıştır.
04-05 Mayıs 2006 tarihlerinde Romanya'nın Bükreş kentinde
SIGMA'nın sponsorluğunda ve Avrupa Birliği Denetim Faaliyetleri
Ortak Çalışma Grubu'nun katkılarıyla yürütülecek olan ortak
denetim faaliyetleri için gerçekleştirilen Hazırlık Toplantısına
Kurumumuzdan iki denetçi katılmıştır.
15-16 Mayıs 2006 tarihinde Macaristan'ın Budapeşte kentinde
gerçekleştirilen Avrupa Birliği'ne Aday Ülkeler Yüksek Denetim
Kurumları İrtibat Memurları Toplantısında Kurumumuzu iki denetçi
temsil etmiştir.
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
53
Sayıştaylar İle İkili İlişkiler
İngiltere Sayıştayı
Kurumumuz ve İngiltere Ulusal Denetim Ofisi (NAO) tarafından
birlikte yürütülen Twinning Projesi kapsamında temaslarda
bulunmak üzere; Sayıştay Başkanının başkanlığında üç kişilik bir
heyet 31 Mayıs – 2 Haziran 2006 tarihlerinde İngiltere Sayıştayını
ziyaret etmiştir.
Danimarka Sayıştayı
27-29 Mart 2006 tarihlerinde, Danimarka Sayıştay Başkanı
başkanlığında üç kişilik bir heyet Kurumumuzu ziyaret etmişlerdir.
Fransa Sayıştayı
Sayıştay Başkanı başkanlığında üç kişiden oluşan heyetimiz, 22-
23 Haziran 2006 tarihleri arasında Sayıştayların yargı yetkisi,
yargı yetkisinin belirgin özellikleri ile sağladığı ayrıcalıklar üzerine
bilgi ve tecrübelerin paylaşılması ve karşılıklı fikir alışverişinde
bulunmak maksadıyla gelen daveti kabul ederek Fransa
Sayıştayı'nı ziyaret etmiştir.
Kazakistan Sayıştayı
19-22 Nisan 2006 tarihleri arasında 10. Kuruluş Yılı Kutlamaları
çerçevesindeki etkinliklere iştirak etmek üzere, Sayıştay Başkanı
başkanlığında iki kişilik bir heyet Kazakistan Sayıştayı'nı ziyaret
etmişlerdir.
Bulgaristan Sayıştayı
5-7 Temmuz 2006 tarihleri arasında mesleki temaslarda ve
karşılıklı görüş alışverişinde bulunmak amacıyla Sayıştay Başkanı
başkanlığında iki kişilik bir heyet Bulgaristan Sayıştayı'nı ziyaret
etmişlerdir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
54
Avrupa Birliği İle İlişkiler
Ülkemizin Avrupa Birliği'ne katılım süreci kapsamında, 18
Mayıs 2006 tarihinde Belçika'nın Brüksel kentinde yapılan Mali
Kontrol Faslındaki Tanıtıcı Tarama Toplantısında Kurumumuzu
6 kişilik bir heyet temsil etmiştir. 30 Haziran 2006 tarihinde
yapılan Mali Kontrol Faslındaki Ayrıntılı Tarama Toplantısına ise
üç kişilik bir heyet katılmıştır.
Ülkemizin Avrupa Birliği'ne katılım süreci kapsamında, 07-08
Eylül 2006 tarihinde Belçika'nın Brüksel kentinde yapılan Yargı
ve Temel Haklar Faslındaki Tanıtıcı Tarama Toplantısına,
Kurumumuzdan iki meslek mensubumuz katılmıştır.
Ülkemizin Avrupa Birliği'ne katılım süreci kapsamında, 11-12
Eylül 2006 tarihinde Belçika'nın Brüksel kentinde yapılan
Bölgesel Politika ve Yapısal Araçların Koordinasyonu Faslındaki
Tanıtıcı Tarama Toplantısına, Kurumumuzdan iki meslek
mensubumuz iştirak etmiştir.
Uluslararası Diğer İlişkiler
Güneydoğu Avrupa İşbirliği Girişimi (SECİ) Sınır Aşan Suçlarla
Mücadele Merkezinin 2005 yılı hesaplarının denetimi için
Romanya'nın Bükreş kentinde 20-24 Şubat 2006 tarihlerinde
toplanan Denetim Komisyonunda, Kurumumuzu bir denetçi
temsil etmiştir.
06-09 Mart 2006 tarihleri arasında Fransa'nın Strazburg
kentinde düzenlenen Yolsuzluğu Karşı Devletler Grubu (GRECO)
Genel Kurulu Toplantılarında Kurumumuzu bir denetçi temsil
etmiştir.
Her yıl yapılan ve bir önceki yıl faaliyetlerinin değerlendirildiği
NATO Uluslararası Denetçiler Kurulu'nun 2006 yılındaki
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
55
toplantısı, 11 Mayıs 2006'da Belçika'nın Brüksel kentinde
gerçekleştirilmiş ve bu toplantıya Kurumumuzu temsilen iki
denetçi katılmıştır.
12-15 Temmuz 2006 tarihlerinde Kolombiya'nın Cartagena de
Indias kentinde Latin Amerika ve Karayip Ülkeleri Yüksek
Denetim Kurumları Teşkilatı'nın (OLACEFS) katkılarıyla
gerçekleştirilen "Rüşvet ve Yolsuzluğa Karşı Şeffaflık" konulu
Uluslararası Konferans’da Kurumumuz Sayıştay Başkanı
başkanlığında üç kişiden oluşan bir heyet ile temsil edilmiştir.
21-22 Eylül 2006 tarihlerinde Hollanda'nın Lahey kentinde
Ülkemizin de ortağı olduğu Müşterek Taarruz Uçağı (JSF)
Projesine ortak ülke Sayıştayları tarafından düzenlenen
"Müşterek Taarruz Uçağı Sayıştaylar Projesi" 2. Toplantısına
Kurumumuzu temsilen iki meslek mensubumuz katılmıştır.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
56
YAYIN FAALİYETLERİ
Kurumumuz yayınlarımız ve bültenlerimizle mensuplarına bir yandan
gerekli bilgileri aktarmayı amaçlamakta, bir yandan da kurum içi
iletişimin etkinleşmesine ve kurumsal sahiplenme kültürünün
gelişmesine katkıda bulunmayı arzulamaktadır.
Sayıştay Kararları Dizisi
Her yıl bir önceki yıla ilişkin Sayıştay Genel Kurulu, Daireler Kurulu
ve Temyiz Kurulu Kararları ile Dairelerce verilen kararların seçme
özetlerinin bulunduğu bir kitap “Sayıştay Kararları Dizisi
kapsamında yayımlanmıştır.
“2005 Yılı Sayıştay Kararları (1.1.2005-31.12.2005)
Sayıştay Dergisi
Mesleki makale, araştırma ve çeviri türünden çalışmalara yer veren
ve 3 aylık periyotlarla yayımlanan Sayıştay Dergisi’nin yayımı
geçen yıl da düzenli olarak sürdürülmüştür.
Bültenler
Kurum içi iletişimi sağlamayı hedefleyen ve aylık olarak çıkarılan
Sayıştay Haber Bülteni”, mensuplarımızın mevzuat hakkında
bilgilendirilmesini amaçlayan ve aylık olarak çıkarılan “Resmi
Gazete Bülteni” ile kütüphaneye yeni alınan yayınları tanıtan ve
yılda iki kez çıkarılan “Kütüphane Bülteni” yayın hayatını
sürdüren bültenlerdir.
Denetime Yardımcı Diğer Dokümanlar
2005 Yılı Denetim Bilgileri Kitabı” denetimlerde yararlanılan
özet bilgileri ve yılı mevzuat değişikliklerini içermektedir.
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
57
EĞİTİM FAALİYETLERİ
Eğitim stratejimizin temel amaçlarından birisi mensuplarımızın bilgi ve
becerilerini daha da arttırmak ve insan kaynağımızı bir bütün olarak
Sayıştayın fonksiyonlarını daha verimli, daha etkin ve daha tutumlu
biçimde yerine getirebilmesi yönünde harekete geçirmektir. Bu
bağlamda sözü edilmeye değer görülen faaliyetler aşağıda
sıralanmıştır.
Denetçi Yardımcılarının Eğitimi
Sayıştay Denetçi Yardımcısı Adaylığına Giriş Sınavında başarılı olarak
5 Şubat 2004 tarihi itibariyle kurumumuzda göreve başlayan denetçi
yardımcıları "Sayıştay Denetçi Yardımcısı Adaylığına Giriş Sınavı ve
Denetçi Yardımcısı Adayları ile Denetçi Yardımcılarının Yetiştirilme ve
Meslek Sınavı Yönetmeliği" hükümleri gereğince iki yıl süreli teorik ve
uygulamalı eğitimleri tamamlanmış ve 13 Aralık 2005-20 Ocak 2006
tarihleri arasında gerçekleştirilen meslek sınavını başarıyla
tamamlayarak denetçi olarak atanmışlardır.
5 Şubat 2004 tarihi itibariyle kurumumuzda göreve başlayan denetçi
yardımcısı adaylarının yönetmelik hükümleri uyarınca gerçekleştirilen
Yetiştirme Kursları tamamlanmış ve 4 Ocak 2006 tarihinde yapılan
sınavı tüm adaylar başarı ile tamamlamıştır. Meslek kursları devam
etmektedir.
Sayıştay Denetçi Yardımcısı Adaylığına Giriş Sınavında başarılı olarak
13 Şubat 2006 tarihinde Kurumumuzda göreve başlayan denetçi
yardımcısı adaylarına Sayıştay’ı tanıtmak amacıyla Oryantasyon Kursu
düzenlenmiştir. Denetçi yardımcısı adaylarımızın Yetiştirme Kursları ise
halen davam etmektedir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
58
Meslek Mensuplarımızın Mesleki Gelişim Eğitimi
Hizmetiçi eğitimin sürekli ve kurumda çalışan herkesi kapsayacak
şekilde yürütülmesi ilkesi çerçevesinde 2006 yılı faaliyet dönemi içinde
denetçi yardımcıları dışındaki meslek mensuplarımızın katıldıkları
eğitim faaliyetleri aşağıda belirtilmiştir.
Hizmetiçi Eğitim Programı kapsamında muhasebe teorisi ve
uygulamaları ile bu alandaki mevzuat değişiklerini izlemek
amacıyla düzenlenen "Tekdüzen Muhasebe Sistemi" ve
"Analitik Bütçe-Tahakkuk Esaslı Devlet Muhasebesi"
eğitimlerine toplam 439 meslek mensubumuz katılmıştır.
Sayıştay denetçilerinin ihtiyaçları göz önüne alınarak planlanan
eğitimler altı hafta sürmüş ve dört ayrı sınıfta yapılmıştır.
Birinci ve ikinci dönemleri 109 meslek mensubumuzun katılımı
ile 20 Haziran–14 Ekim 2005 tarihleri arasında tamamlanan
eğitimlere bu faaliyet dönemi içinde de devam edilmiş ve
toplam 330 meslek mensubu katılmıştır.
03 Ekim-18 Kasım 2005 tarihleri arasında gerçekleşen üçüncü
döneme 59 meslek mensubu, 07 Kasım-16 Aralık 2005 tarihleri
arasında gerçekleşen dördüncü dönemine 60 meslek mensubu,
05 Aralık 2005 – 20 Ocak 2006 tarihleri arasında gerçekleşen
beşinci dönemine 63 meslek mensubu, 02 Ocak 2006 – 17
Şubat 2006 tarihleri arasında gerçekleşen altıncı dönemine 71
meslek mensubu, 30.01.2006-10.03.2006 tarihleri arasında
gerçekleşen yedinci dönemine ise 77 meslek mensubu iştirak
etmiştir.
Yönetim Mensuplarımızın Mesleki Gelişim Eğitimi
Boş bulunan 5 yazı işleri müdürü, 8 şef ve 15 memur ve 5 şoför
kadrosuna "Sayıştay Yönetim Mensuplarının Görevde Yükselme
Yönetmeliği" hükümleri doğrultusunda atama yapmak üzere
yönetmelik hükümleri uyarınca yapılan puanlama ile 91 yönetim
mensubumuz, 5.10.2001 23.11.2001 tarihleri arasında
"Yönetim Mensupları Görevde Yükselme Eğitim
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
59
Programı"na tabi tutulmuştur. ÖSYM tarafından yapılan sınav
sonucu başarılı olan mensuplarımızın atamaları
gerçekleştirilmiştir.
Yurtdışı Eğitim Programlarına Katılım ve Katkılar
28 Kasım-9 Aralık 2005 tarihleri arasında Kuala Lumpur-
Malezya'da gerçekleştirilen ve INTOSAI faaliyetleri çerçevesinde
yürütülen ve INTOSAI Gelişim Teşebbüsü (IDI) tarafından
düzenlenen E-Eğitim Programına (E-Lab), Kurumumuzdan bir
denetçi katılmı ştır.
1 Ekim 2005 - 28 Şubat 2006 tarihleri arasında Avrupa Birliği
Sayıştayı tarafından Lüksembourg’da düzenlenen 5 aylık staj
programına Kurumumuzdan bir denetçi katılmıştır.
17 Ocak-18 Şubat 2006 tarihleri arasında Pakistan Sayıştayı
tarafından Lahor’da düzenlenen Performans Denetimi Yoğun
Eğitim Programı’na (ITP) Kurumumuzdan bir denetçi kursiyer
olarak katılmıştır.
14 Şubat-18 Mart 2006 tarihleri arasında Tokyo’da Japonya
Uluslararası İşbirliği Ajansı (JICA) tarafından düzenlenen “Kamu
Harcamaları Mali Kontrolü” konulu Eğitim Kursuna
Kurumumuzdan bir denetçi katılmıştır.
1 Mart 2006 – 31 Temmuz 2006 tarihleri arasında Avrupa Birliği
Sayıştayı tarafından Lüksembourg’da düzenlenen 5 aylık staj
programına Kurumumuzdan bir denetçi katılmıştır.
Meslek mensuplarının gerekli düzeyde yabancı dil bilgi ve
pratiğine sahip olmalarını sağlamak amacıyla
,Sayıştay Meslek
Mensuplarının Yabancı Ülkelere Gönderilme Usul ve Esasları
Hakkında Yönetmelik” hükümlerine çerçevesinde 27 meslek
mensubu 9 Nisan - 1 Temmuz 2006 tarihleri arasında İngilizce
Dil Eğitim Programına katılmak üzere İngiltere’ye
gönderilmiştir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
60
BİLİŞİM SİSTEMİNİN GELİŞTİRİLMESİ
Çağımızda kamu hizmetlerinin üretilmesi sırasında, bilişim
teknolojisi imkanlarından yararlanmak giderek kaçınılmaz hale
gelmektedir. Ülkemizde de kamu kurumları ve kuruluşları arasında
bilişim teknolojisi kullanımı yaygınlaşmaktadır. Pek çok kuruluş
bilgisayar destekli yönetim bilişim sistemleri kurmakta veya
tasarlamaktadır.
Bu gelişmelere paralel olarak Sayıştayın, bir yandan bilgisayar
destekli denetim tekniklerini öğrenip uygulaması, bir yandan da
bilişim teknolojisini kurum içinde yaygınlaştırması gerekmektedir.
Bu amaçla Ocak 2002’de yeni binamıza taşınmanın ardından
Kurumumuz, bilgisayarlarının birbirlerine hızlı, kontrollü, kurallı ve
güvenli şekilde bağlanmasını sağlayacak olan yerel alan ağını ve
kesintisiz güç kaynağını kurmuş, bilgi işlem merkezinde bulunan
sunucuları yenilemiştir. Yaklaşık olarak, 800 kişisel bilgisayar yerel
ağ sistemine entegre edilmiştir.
Güvenlik duvarı yazılım ve donanımı, gerçek zamanlı saldırı
denetim sistemi, virüs yazılımı, Internet siteleri erişimi denetim
yazılımları gibi ana kalemlerden oluşan güvenlik sisteminin
oluşturulması ile birlikte 2002 yılının sonundan itibaren Sayıştay
web sayfası (www.sayistay.gov.tr) merkezimizdeki bir sunucu
üzerinden yayınını sürdürmektedir. Bu sistemin kurulmasıyla
Sayıştay mensuplarının internet hizmetinden faydalanması ve
kurum içi-kurum dışı e-iletişim mümkün hale gelmiştir.
Merkezimizdeki bir sunucu Sayıştay Kurum İçi Yerel Ağ Web
Sistemi (SAYBİS) olarak hizmet vermektedir. SAYBİS’de kurum içi
bilgi paylaşımı yoğun biçimde yürütülmektedir.
Ayrıca Bordro işlemleri, Hesap, Evrak ve Demirbaş işlemleri, izin
işlemlerine ilişkin yazılımlar Sayıştayın ihtiyaçlarına uygun olarak
geliştirilerek tamamlanmış ve SAYBİS bilgi form sistemi ile entegre
edilerek ilgili personele açılmıştır.
2006 YILI FAALİYETLERİ
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
61
SAYIŞTAY WEB SİTESİ (www.sayistay.gov.tr)
Sayıştayın gerek yurtiçinde gerekse yurtdışında tanıtımını sağlamak,
Kurumumuza ilişkin yararlı bilgileri ve haberleri elektronik ortamda
kurum ve kişilerin istifadesine sunmak ve şeffaflığı sağlamak amacıyla
Aralık 1999 tarihinde kurulan Sayıştay Web Sitemizi 1 Ekim 2005 ile
30 Eylül 2006 tarihleri arasında 128.689 farklı ziyaretçi 705.872 kez
ziyaret etmiştir.
Sitemiz "Sayıştay", "Kararlar-Raporlar", "Sayıştay Yayınları", "e-
Kütüphane", "Haber-Duyuru” ve "Sayıştay Dergileri" başlıklarından
oluşmaktadır.
Sitemizin "Sayıştay" başlıklı bölümlerinde görevlerimiz, yetkilerimiz,
teşkilat yapımız, faaliyetlerimiz, yasal çerçevemiz, üst yönetim ve
mensuplarımız hakkında bilgi verilmektedir.
"Kararlar-Raporlar" bölümünde TBMM’ye sunulan Genel Uygunluk
Bildirim ve Bütçe Uygulama Sonuç Raporlarına, Hazine İşlemleri
Raporları ve Hazine İzleme Raporları ile Meclise gönderilen diğer
raporlara ve Performans Denetimi Raporlarının tamamına ulaşmak,
Sayıştay Genel Kurulu, Temyiz Kurulu, Daireler Kurulu kararları ile
05 04 2005 Sayıştay Kanunu Teklifi
19 10 2006 2005 Yılı Hazine İşlemleri Raporu
17 10 2006
Sayıştay Denetçi Yardımcısı Adaylığı Eleme Sınavı
Sonuçları
16 10 2006
2005 Yılı Genel / Katma Bütçe Uygunluk Bildirimi
Uygulama Sonuçları Raporları
16 10 2006 2005 Yılı Genel / Katma Bütçe Uygunluk Bildirimi Raporları
Sayışta
y
Kararlar - Raporlar
Sayıştay Yayınları
e-Kütüphane
Haber - Du
y
uru
Sayıştay Dergileri
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
62
seçilmiş ve özetlenmiş daire kararlarını konularına, ilgili mevzuatına,
karar tarihine ve numarasına göre sorgulama yaparak görebilmek
mümkündür.
"Sayıştay Yayınları" bölümünde ise yayımlanan kitaplarımızın
metinlerine, Haber ve Kütüphane Bültenlerine ve Sayıştay Dergisine
elektronik ortamda ulaşılabilme kolaylığı bulunmaktadır.
"e-Kütüphane" bölümünde kamu mali yönetimindeki ve
denetimindeki çağdaş gelişmeleri konu alan çeşitli dillerde 400’den
fazla kitap ve makaleye ulaşmak mümkündür. Ayrıca kurumumuz
içinde hazırlanan ve önemli olduğu düşünülen bilgi notları da bu
bölümde yer almaktadır. Bu dokümanlara konularına veya yayımlandığı
ülkelere göre ulaşmak ve ayrıntılı sorgulama yapmak mümkündür.
"Haber-Duyuru" bölümünde Sayıştay basın açıklamaları ile diğer
haber ve duyurular yer almaktadır.
“Sayıştay Dergileri” bölümünde meslekî makale, araştırma ve çeviri
türünden çalışmalara yer veren ve üç aylık periyotlarla yayımlanan
Sayıştay dergileri yer almaktadır
Öte yandan sitemizin "english" bölümünde Sayıştay Kanunu, tanıtım
broşürü, Sayıştayca uluslararası konferanslarda sunulan bildiriler ve
çeşitli dokümanlar ingilizce olarak yer almaktadır.
Avrupa Birli
ğ
ine
GEÇİŞ SÜRECİNDE SAYIŞTAY
AVRUPA BİRLİĞİNE GEÇİŞ SÜRECİNDE SAYIŞTAY
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
65
ULUSAL PROGRAMDA YER ALAN TAAHHÜTLER
24 Temmuz 2003 tarih ve 25178 sayılı Resmi Gazetede
yayımlanarak yürürlüğe girmiş olan “AB Müktesebatının
Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programı”nın “28 Mali Kontrol
başlıklı bölümünde Sayıştayın dış denetim alanında uluslararası
standartlara uyumuna yönelik olarak mevzuat ve kurumsal yapı
değişikliklerinin gerçekleştirilmesi gerekliliği belirtilmiştir. Ulusal
Programda Sayıştayın denetim alanının uluslararası standartlara
uygun şekilde geliştirilmesi için yapılması gerekli değişiklikler
aşağıdaki şekilde belirlenmiştir.
28.1 Avrupa Birliği uygulamalarına, uluslararası kontrol
ve denetim standartlarına uyumlu olarak kamu iç mali
kontrol mevzuatının kabul edilmesi
Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanun Tasarısı 10.12.2003 tarih ve
5018 sayılı kararla kanunlaşmış ve 1.1.2005 tarihinde yürürlük
kazanmıştır; ancak Kanun’un bütçe uygulaması ve denetimine
ilişkin hükümleri 1.1.2006 tarihinde uygulamaya girecektir. Kanun
ile dış denetim organı olarak Sayıştay Başkanlığının harcama
öncesi kontrol fonksiyonu kaldırılmış, harcama sonrası dış denetim
üzerinde yoğunlaşması sağlanmış ve denetim kapsamı
genişletilmiştir.
28.2 Katılım öncesi yardımı olumsuz şekilde
etkileyebilecek usulsüzlük ve yolsuzlukların önlenmesi
için idari kapasitenin güçlendirilmesi
Katılım öncesi yardımı olumsuz şekilde etkileyebilecek usulsüzlük
ve yolsuzlukların önlenmesine yönelik idari kapasitenin
güçlendirilmesi amacıyla Hükümetimiz ile Avrupa Komisyonu
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
66
arasında 14 Şubat 2002 tarihinde, “Merkezi Finans ve İhale Birimi
(CFCU) Kurulması na İlişkin Mutabakat Zaptı” ve “Ulusal Fonun
(National Fund) Kurulmasına İlişkin Mutabakat Zaptı
imzalanmıştır. Söz konusu Zabıtların 30 Ocak 2003 tarihli ve 4802
sayılı Kanun ile onaylanması uygun bulunmuş ve Bakanlar
Kurulunca 24 Şubat 2003 tarihinde onaylanmıştır. Mutabakat
Zabıtlarında, Zabıtlar kapsamında yürütülecek işlemlerin Sayıştay,
Hazine Kontrolörleri veya Komisyonun belirleyeceği diğer bir
denetçi tarafından denetlenmesi öngörülmüştür.
28.3.1 Dış denetim alanındaki AB normlarına ve
uluslararası standartlara uygun mevzuat değişikliği
AB’ye geçiş sürecinde kamu mali sisteminin yeniden
yapılandırılması ve 1.1.2005 tarihinde yürürlüğe girmiş olan Kamu
Mali Yönetimi ve Mali Kontrol Kanunu ile uyumlu hale getirilmesi
çalışmaları kapsamında hazırlanan Sayıştay Kanunu Teklifi
2.6.2005 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe
Komisyonunda göşülmeye başlanmıştır. Teklif, son durum
itibariyle, Plan ve Bütçe Komisyonunun Alt Komisyonlarında
görüşülme aşamasında bulunmaktadır.
28.3.2 Sayıştay Başkanlığının dış denetim kapasitesinin
güçlendirilmesi
Avrupa Komisyonu tarafından kabul edilmiş olan “Sayıştayın
Denetim Kapasitesinin Güçlendirilmesi Eşleştirme Projesi”
30.3.2005 tarihi itibariyle başlamış bulunmaktadır. Projeyle,
uluslararası standartlar ve önde gelen AB uygulamaları paralelinde
görevini tam olarak yapabilmesi için Sayıştayın güçlendirilmesi
amaçlanmaktadır.
AVRUPA BİRLİĞİNE GEÇİŞ SÜRECİNDE SAYIŞTAY
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
67
AVRUPA BİRLİĞİ KATILIM SÜRECİ
BELGELERİNDE SAYIŞTAY
Türkiye Düzenli İlerleme Raporu 2004
2004 yılı İlerleme Raporunda Sayıştay ile ilgili aşağıdaki hususlara
yer verilmiştir.
Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu dış denetimin uluslararası
denetim standartlarında yapılmasını sağlayacak hükümler
içermektedir. Kanun uluslararası denetim standartlarına uygun
olarak Sayıştay’a bütün kamu kuruluşlarının mali, performans ve
uygunluk denetimlerini gerçekleştirme yetkisi vermektedir. Kanun
ayrıca Sayıştay’ın harcama öncesi kontrol fonksiyonunu kademeli
olarak kaldırmaktadır.
2004’te Anayasa’da yapılan değişiklik, askeri amaçlarla elde edilen
devlet mallarının denetimindeki gizlilik prensibini kaldırdığı için,
kamu sektöründeki saydamlığı artıran diğer bir olumlu gelişmedir.
Buna karşılık Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu Sayıştay’ın
faaliyet alanını genişlettiğinden ve harcama öncesi mali kontrol
fonksiyonunu kaldırdığından, Sayıştay’ın yasal yapısının
değiştirilmesine ihtiyaç bulunmaktadır.
Türkiye Düzenli İlerleme Raporu 2005
2005 yılı İlerleme Raporunda Sayıştaya ilişkin aşağıdaki hususlara
yer verilmiştir.
2004 yılında Anayasa’nın 160’ıncı maddesinde yapılan değişiklik ile,
Sayıştay’a Parlamento adına savunma harcamalarını denetleme
yetkisi verilmiştir. Ancak, denetimi mümkün kılan uygun yasa
çıkarılmadığından, Sayıştay, Anayasa ile kendisine verilen bu görevi
henüz yürütecek durumda değildir.
Türkiye siyasi partilerin denetimi ve finansmanı hususlarında özel
bir yasaya sahip değildir. Kamu görevlileri, mal bildirimi vermek
zorunda olsalar da, bu bildirimlerin doğruluğunun saptanmasına
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
68
ihtiyaç vardır. Halihazırda, birçok kamu kurumu denetimden muaftır.
Sayıştay’ın yetkisinin genişletilmesiyle, bu durum düzeltilmelidir.
Dış denetim alanında raporlanacak hiçbir ilerleme yoktur.
Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, Sayıştay’ı uluslararası
denetim standartları doğrultusunda tüm kamu idarelerinin mali,
performans ve uygunluk denetimini yürütmekle yetkili kılmaktadır.
Kanun, Sayıştay’ın harcama öncesi denetim görevini ortadan
kaldırırken, denetim kapsamını genişletmiştir.
Sayıştay denetiminin metot ve kapsamındaki değişiklikler
sonucunda oluşan ihtiyaçları karşılamak için, INTOSAI Denetim
standartlarına uygun olarak hazırlanan Sayıştay Kanunu Teklifinin
gecikmeksizin yasalaşması gerekmektedir.
Türkiye Katılım Ortaklığı Belgesi 2006
23 Ocak 2006 tarihli Katılım Ortaklığı Belgesi ile:
Daha geniş hesap verebilirlik, etkililik ve şeffaflık sağlanması
amacıyla kamu yönetimi ve personel politikasında reformun
sürdürülmesi,
Askeri ve savunma politikaları ve ilgili tüm harcamalar için dış
denetim de dahil olmak üzere tam parlamenter gözetimin tesis
edilmesi,
IMF ve Dünya Bankası ile mutabık kalınan mevcut yapısal reform
programının uygulanmasının sürdürülmesi ve özellikle kamu
harcamalarının denetiminin sağlanması,
Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanununun zamanında
uygulanmasının sağlanması,
Sayıştay’ın bağımsızlığının güvence altına alınması için, dış
denetim fonksiyonunun Uluslararası Yüksek Denetim Kurumları
Teşkilatı’nın kurallarına uygun olarak ve Kamu Mali Yönetimi ve
Kontrol Kanunu ile uyumlu şekilde yeniden düzenlenmesi için
yeni mevzuat çıkarılması,
hususlarına vurgu yapılmıştır.
AVRUPA BİRLİĞİNE GEÇİŞ SÜRECİNDE SAYIŞTAY
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
69
SAYIŞTAYIN AVRUPA BİRLİĞİ KATILIM
SÜRECİNE YÖNELİK ÇALIŞMALARI
Yeni Sayıştay Kanunu
Sayıştayın tüm kamu fonlarını uluslararası genel kabul görş
standartlara uyumlu, düzenlilik ve performans denetimleri yoluyla
denetlemesi ve Anayasada çizilen sınırlar içindeki hükme bağlama
yetkisine ilaveten Parlamentoya güvenilir bilgiler ve öneriler içeren
yüksek kalitede raporlar sunması hedefinin gerçekleştirilebilmesi
ve AB mevzuatı ile 1.1.2006 tarihinde yürürlüğe girecek Kamu Mali
Yönetimi ve Kontrol Kanunuyla Sayıştay Kanununun uyumlu hale
getirilmesi amaçlarıyla hazırlanan “Sayıştay Kanunu Teklifi
2.6.2005 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulmuştur.
Teklif, son durum itibariyle, Plan ve Bütçe Komisyonunda
görüşülme aşamasında bulunmaktadır.
Hazırlanan bu teklif ile Sayıştay;
Düzenlilik denetimi ve performans denetim tekniklerini eşit
ağırlıkta uygulayabilecek,
Tüm kamu fonlarını, kaynaklarını ve faaliyetlerini denetlemek
için yasal yetkiye sahip olacak,
İşleyiş ve fonksiyonel açıdan bağımsız olacak,
Uluslararası genel kabul görmüş denetim standartlarına uygun
denetim yapabilecek,
Hazırladığı raporları zamanında ve belli bir prosedür dahilinde
Türkiye Büyük Millet Meclisi ve kamuoyuna sunabilecek,
Kamuda hesap verme sorumluluğu bilincinin ve saydamlığın
yerleştirilmesine ve geliştirilmesine, böylece yolsuzlukların
önlenmesine önemli katkılarda bulunabilecek,
Görev ve yetkilerini daha etkin bir biçimde yerine getirebilmek
için iyi bir organizasyon yapısına sahip olacaktır.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
70
SAYIŞTAYIN DENETİM KAPASİTESİNİN
GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ
Sayıştay Başkanlığının bir dış denetim kurumu olarak, uluslararası
standartlar ve önde gelen AB uygulamaları paralelinde görevini
tam olarak yapabilmesi amacına yönelik olan Sayıştayın Denetim
Kapasitesinin Güçlendirilmesi Eşleştirme Projesi 30.3.2005
tarihi itibariyle başlamış bulunmaktadır. Projenin tutarı
1.349.787,02 Euro ve tamamlanma süresi 20 aydır. Proje ortakları
Birleşik Krallık Ulusal Denetim Ofisi ve İspanya Sayıştayıdır.
Projenin genel hedefleri şunlardır:
Kamu kesiminde yönetim, hesap verme sorumluluğu ve kontrol
alanlarında yapılması gereken iyileştirmelerin yeterince
değerlendirilebilmesi için Sayıştaya destek vermek,
Sayıştayın kendi önerilerine uygun cevap alabilmesine yardım
etmek,
Türkiye’deki kamu mali kontrol sistemlerinin etkinliğini ve
verimliliğini sağlamak.
Proje faaliyetleri, Eğitim ve Metodoloji Geliştirme Grubu
bünyesinde görevli 56 meslek mensubu ve 6 yönetim mensubu
tarafından yürütülmektedir. Proje alt çalışma grupları; yasal
çerçeve, performans denetimi, mali denetim, AB fonlarının
denetimi, risk yönetimi, insan kaynakları yönetimi, yönetim bilgi
sistemleri ve bilişim sistemi stratejisi, bilişim sistemlerinin
denetimi, bilgisayar destekli denetim teknikleri şeklinde
yapılandırılmıştır.
Proje Gruplarınca Gerçekleştirilen Faaliyetler
Performans Denetimi Çalışma Grubunca “Performans Denetimi
Elkitabı” taslağı tamamlanmıştır. Birinci aşama pilot denetimler
bitirilmiş, 2. Aşama Performans Denetimi pilot çalışmaları
Performans Denetimi Çalışma Grubu ve Performans Denetimi
AVRUPA BİRLİĞİNE GEÇİŞ SÜRECİNDE SAYIŞTAY
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
71
Kursu katılımcıları ile birlikte 18 Eylül 2006 tarihinde başlatılmıştır.
Bu çerçevede 3 adet pilot çalışma yürütülmektedir.
Mali Denetim Çalışma Grubu proje sonunda hazırlanacak olan
Mali Denetim Rehberine temel oluşturmak ve pilot denetimlerde
test edilmek üzere taslak rehber hazırlanmıştır. Birinci aşama pilot
denetimler tamamlanmıştır. 2. Aşama Mali Denetim pilot
çalışmaları Mali Denetim Çalışma Grubu ve Mali Denetim Kursu
katılımcıları ile birlikte 21 Ağustos 2006 tarihinde başlatılmıştır. Bu
çerçevede 11 adet pilot çalışma yürütülmektedir.
AB Fonlarının Denetimi Çalışma Grubunca Ulusal Fona ait
2004 yılı hesabı denetlenmiştir.
Risk Yönetimi Çalışma Grubunca yapılan çalışmalar sonucunda
Sayıştay’ın Taslak Risk Kütüğü çıkarılmış, “Risk Yönetimi Rehberi”ni
hazırlamış ve rehber 28 Temmuz 2006 tarihinde Başkanlık
tarafından onaylanmıştır.
İnsan Kaynakları Yönetimi Çalışma Grubu ve Yasal Çerçeve
Çalışma Grubunca yapılan çalışma sonucu hazırlanan raporlar
Başkanlığa sunulmuştur.
Yönetim Bilgi Sistemleri ve Bilişim Sistemi Stratejisi Çalışma
Grubunca gerekli araştırma ve analizler tamamlanmış ve Strateji
Belgesinin yazım aşamasına gelinmiştir.
Bilişim Sistemlerinin Denetimi Çalışma Grubu Mali Denetim
Rehberi kapsamında, mali denetim yapan denetçilerin
kullanabileceği Bilişim Sistemleri Denetimini ilgilendiren bölümlerin
ilk taslağını tamamlamış, bilişim sistemleri denetiminde
uzmanlaşmış denetçilerin kullanacağı daha ayrıntılı Bilişim
Sistemleri Denetim Rehberinin yazım çalışmalarını sürdürmektedir.
Ayrıca pilot denetim çalışmalarına başlanmıştır.
Bilgisayar Destekli Denetim Teknikleri Çalışma Grubu Mali
Denetim Rehberinde yer almak üzere Bilgisayar Destekli Denetim
Tekniklerine ilişkin bir bölüm hazırlanmıştır. Pilot uygulamalara
devam edilmektedir.
2006 YILI FAALİYET RAPORU
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
72
Proje Çerçevesinde Düzenlenen Eğitim Programları
Proje faaliyetleri kapsamında 10 Temmuz - 28 Temmuz 2006
tarihleri arasında 32 meslek mensubunun katılımıyla Mali Denetim
Eğitimi düzenlenmiştir. Kursa iştirak eden mensuplarımız 21
Ağustos – 20 Ekim 2006 tarihlerinde yürütülen 2. Pilot Mali
Denetimlerde görev almışlardır.
Performans denetiminin Sayıştay’da yaygınlaşması ve kapasitenin
arttırılması amacıyla 28 Ağustos – 15 Eylül 2006 tarihleri arasında 20
meslek mensubunun katı lımıyla Performans Denetimi Eğitimi
kursu gerçekleştirilmiştir. Kursa iştirak eden mensuplarımız 18 Eylül
2006 – 19 Ocak 2007 tarihlerinde gerçekleştirilecek olan 2. Pilot
Performans Denetimlerinde görev alacaklardır.
ACL programının Sayıştay’da yaygınlaşması ve kapasitenin
arttırılması amacıyla 12-23 Haziran 2006 tarihleri arasında
düzenlenen ACL Programı (Bilgisayar Destekli Denetim) Eğitimi
kursuna 6 meslek mensubu, 2 çözümleyici ve 3 programcı iştirak
etmiştir.
Eğitim Risk Yönetimi Çalışma Grubunca ilki 12-13 Temmuz 2006
tarihlerinde 17 risk sorumlusu, ikincisi 27 Temmuz 2006 tarihinde
diğer 20 risk sorumlusu olmak üzere toplam 37 meslek ve yönetim
mensubuna Risk Yönetimi Eğitimi verilmiştir.
EK
SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI
73
EK
Tablolar ve Grafikler İndeksi
Tablo 1 Sayıştayın Denetimine Tabi Kurum ve Kuruluşlar 25
Tablo 2 2007 Yılıtçe Teklifi Ödenek Dağılımı 31
Tablo 3 2007 Mali Yılı Yatırımları 31
Tablo 4 İncelenen Saymanlıkların Türleri ve Sayıları 35
Tablo 5 Konular İtibariyle Genel Kurul Kararları 41
Tablo 6 Konular İtibariyle Daireler Kurulu Kararları 41
Tablo 7 Temyiz Kurulu Faaliyetleri 42
Tablo 8 Konular İtibariyle Temyiz Kurulu Kararları 42
Tablo 9 Dairelerin Yargısal Kararları 43
Tablo 10 Dairelerin İdari Nitelikteki Kararları 43
Grafik 1 Genel Olarak Mensupların Kompozisyonu 28
Grafik 2 Meslek Mensuplarının Kompozisyonu 28
Grafik 3 Yönetim Mensuplarının Kompozisyonu 29
Grafik 4 Meslek ve Yönetim Mensuplarının Yıllar İçindeki
Gelişimi
29
Grafik 5 Öğrenim Durumlarına Göre Mensuplar 30
Grafik 6 Cinsiyete Göre Mensuplar 30