Kamu İdaresi Türü Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler
Yılı 2017
Dairesi 4
Karar No 188
İlam No
Tutanak Tarihi 18.12.2018
Kararın Konusu İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar



GECİKME CEZASI

…………. Genel Müdürlüğünce ihale edilen …………. işinde meydana gelen gecikmeler nedeniyle uygulanması gereken gecikme cezalarının eksik hesaplandığı görülmüştür.

…………. A.Ş. yükleniminde bulunan …………. işi 1., 2., 4. ve 5. kısımdan (4 kısım) meydana gelmekte olup, yüklenici ile her bir kısım için aynı nitelikte aynı tarihte (03.03.2015) dört ayrı sözleşme imzalanmıştır. İmzalanan sözleşmelere göre yüklenici taahhüdünü her bir kısım için ayrı ayrı 330 günde tamamlayarak kısımlar itibariyle geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Ancak uygulamada kısımların bitirilme tarihleri, her bir kısım için verilen çeşitli süre uzatımları ile değişmiştir. Verilen ilave sürelere rağmen her bir kısım kapsamında yapılan işlerin tamamlanmasında gecikmeler meydana gelmiştir.

Yüklenici ile bağıtlanan sözleşmenin “Gecikme Halinde Uygulanacak Cezalar ve Sözleşmenin Feshi” başlıklı 24’üncü maddesinde gecikme durumlarında uygulanacak müeyyideler düzenlenmiş olup, bu maddenin ilk iki bendinde;

“Madde 24 - 24.1. Bu sözleşmede belirtilen süre uzatımı halleri hariç, yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde en az 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikme cezası uygulanır.

24.2. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak mücbir sebepler ve idareden kaynaklanan gerekçeler dışında geçici kabule hazır bir şekilde işi süresinde bitirmediği takdirde, gecikilen her gün için sözleşme bedelinin %0,05 (on binde 5) oranında gecikme cezası uygulanır.”

Denilmek suretiyle süre uzatımı halleri dışında yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği durumlarda gecikme cezası uygulanacağı ve uygulanacak gecikme cezasının ise gecikilen her gün için sözleşme bedelinin %0,05 (on binde 5) oranında olacağı hükme bağlanmıştır.

Sözleşmenin 24.4. maddesinde;

“24.4. Gecikme cezası, bu sözleşmenin (19.5) maddesindeki düzenleme esas alınarak işin bitirilmeyen kısmına uygulanır. Bu durumda gecikme cezası sözleşme bedelinin o kısma ilişkin tutarı üzerinden hesaplanır.”

Hükmüne yer verilmiş olup, gecikme cezasının hesaplanma usulü konusunda sözleşmenin 19.5. maddesindeki düzenlemenin esas alınacağı ifade edilmiştir.

Sözleşmenin “Denetim, Muayene ve Kabul İşlemleri” başlıklı 19’uncu maddesinin 19.5. bendinde;

“19.5 Sözleşme konusu işte kısmi kabul yapılabilecektir. Kabul işlemleri bakımından kısmi kabul bu sözleşmenin (11.2.3) maddesinde düzenlenen %20’ik kısımların gerçekleşmesi ve bunların geçici kabul işlemlerinin tamamlanmış olmasıdır.”

Denilmekte olup, buna göre kabul işlemleri bakımından kısmi kabul, sözleşmenin (11.2.3) maddesinde düzenlenen %20’ik kısımların gerçekleşmesi ve bunların geçici kabul işlemlerinin tamamlanmış olması durumunda söz konusu olacaktır.

Sözleşmenin “Ödeme Yerleri ve Şartlan” başlıklı 11’inci maddesinde ise aşağıdaki hükümler yer almaktadır:





“11.2.3. Yüklenici, sorumlu olduğu uç sayılarının her %20’lik dilimlerinin gerçekleştirilmesini müteakip hakediş ödemesi için İdareye başvurabilecektir.

11.3. Düzenlenen hakedişlerin ödenebilmesi için; Yüklenici tarafından işlerin ait olduğu dilim içerisinde yer alan okulların tüm uçların ve cihazların tamamlanmış olması ve bununla ilgili kısmi geçici kabul işleminin yapılmış olması gerekir.”

Sözleşmenin 24.4. maddesi uyarınca gecikme cezasının, sözleşmenin 19.5. maddesinde düzenlenen kısmi kabule konu, (sözleşmenin 11.2.3. maddesinde de yüklenicinin sorumluluğu olarak öngörülen uç sayılarının) sözleşme bedelinin % 20’lik dilimlerini oluşturan kısımları üzerinden hesaplanacağı açıkça belirtilmiştir. Nitekim sözleşmenin 11.3. maddesinde de, geçici hakedişlerin ödenebilmesi için; yüklenici tarafından işlerin ait olduğu dilim içerisinde yer alan okulların tüm uçlarının ve cihazlarının tamamlanmış olması ve bununla ilgili kısmi geçici kabul işleminin yapılmış olması gerektiği ifade edilmiştir.

Ancak uygulamada sözleşme hükümlerine aykırı olarak, her bir okul bir kısım gibi değerlendirilerek gecikme cezası uygulanmış; her okul için gecikmeye konu işler, o okul için hesaplanan hakediş tutarı üzerinden gecikme cezasına tabi tutulmuştur. Oysa gecikme cezası uygulanmasında kısımların ne olduğu sözleşmenin yukarıya alınan hükümlerinde açıkça düzenlenmiş olup, sözleşmede her bir okulun “kısım” olarak değerlendirilmesi ve gecikme cezalarının okullardaki gecikmelere göre hesaplanmasına yönelik herhangi bir ifadeye yer verilmemiştir.

İşin sözleşmesine ilişkin yukarıda anılan hükümler ile yapılan açıklamalar uyarınca, …………. Genel Müdürlüğünce ihale edilen …………. işinde meydana gelen gecikmeler nedeniyle uygulanması gereken gecikme cezalarının işin gecikmeye konu kısımları yerine her bir okul için hesaplanması sonucu oluşan ve sorumlularca sözleşmenin kontrol teşkilatı tarafından hatalı yorumlanmasından kaynaklandığı ifade edilen …………. TL kamu zararının düzenlenen kontrol teşkilatı raporu doğrultusunda …………. tarih ve …………. numaralı ödeme emri belgesi üzerinden mahsuben tahsil edildiği savunma eki belgelerden anlaşıldığından konu hakkında ilişik kalmadığına ve tahsilatın ilama dercine,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere,

Oy birliği ile,

Karar verildi.