Kamu İdaresi Türü Belediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı 2017
Dairesi 5
Karar No 365
İlam No 140
Tutanak Tarihi 26.2.2019
Kararın Konusu İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar



Para cezası ve tıbbi atık ücreti

A- Tıbbi Atık Sterilizasyon Tesisi kurulmak üzere …………….San. Ve Tic. Ltd ile Büyükşehir Belediyesi arasında imzalanan sözleşmeyle ilgili olarak; Sözleşmede öngörülen nitelikteki personelin çalıştırılmaması nedeniyle idare tarafından para cezası uygulanması gerekirken gerekli müeyyidelerin uygulanmaması suretiyle ………………… TL tutarında kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,

………………. San. Ve Tic. Ltd ile Büyükşehir Belediyesi arasında imzalanan sözleşmenin “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesi;

“Bu Sözleşmenin uygulanmasında, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 4 üncü maddesindeki tanımlarla birlikte 22.07.2005 tarihli ve 25883 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinde yer alan tanımlar geçerlidir.”

“İş Tanımı” başlıklı 5 inci maddesi;

“Sözleşme konusu iş; İdari şartnamede nitelikleri belirtilen …………… Belediyesi mülkiyetindeki 2000 m2 lik taşınmazın üzerine Yüklenici tarafından Tıbbi Atık Bertaraf Tesisi kurulmak üzere, belirlenen muhammen bedele göre ihale sonrası oluşacak aylık kira bedeli üzerinden 10 yıllığına kiralanması (kira artışı, Maliye Bakanlığının yıllık kira artış değerine göre her yılın ilk ayından itibaren uygulanacaktır); şartname ekinde yer alan sözleşme tasarısı ve teknik şartnamede belirtilen esaslar dahilinde işletilmesi ve elde edilecek gelirden Belediyeye %10 pay verilmesidir.”

“Sözleşme Bedeli” başlıklı 6 ıncı maddesi;

“Bu sözleşme birim fiyat sözleşme olup, ……………… Belediyesinin Yetki Alanındaki Sağlık Kuruluşlarının (İdari Şartname EK:1 Liste) Faaliyetleri sonucu ÇIKAN Tıbbi Atıkların Bertarafının sağlanması için tıbbi atık bertaraf tesisi kurulmak üzere …………..Belediyesine ait mülkiyetin on (10) yıllığına yükleniciye kiralanması amacıyla teklif edilen aylık kira bedeli ………….. YTL üzerinden akdedilmiştir.”

“Sözleşmenin ekleri” başlıklı 9 uncu maddesi;

“9.1. İhale dokümanı, bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olup, idareyi ve Yükleniciyi bağlar. Ancak, sözleşme hükümleri ile ihale dokümanını oluşturan belgelerdeki hükümler arasında çelişki yada farklılık olması halinde ihale dokümanında yer alan hükümler esas alınır.

9.2. İhale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması aşağıdaki gibidir:

a) İdari Şartname

b) Teknik Şartname

c) Sözleşme Tasarısı

d) Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği

e) Tıbbi Atıkları Toplanan Sağlık Kuruluşları Listesi”

Sözleşme eki İdari şartnamenin 12 nci maddesi;

“Müşteri ihale konusu işi yerine getirmek için;

İşe başlama tarihinden itibaren aşağıda adet ve unvanları belirtilen Toplam 8 kişi çalıştırdığına veya çalıştıracağına dair taahhütname verecektir.

İstekli kendisinin veya yönetici kadrosu ile işi yürütecek teknik personelin eğitimi ve mesleki niteliklerini gösteren belgeleri sözleşmenin imzalandığı tarihi tarihi takip eden 15 iş

günü içerisinde idareye verecektir.

Adet Mesleki Unvanı

1 Çevre Mühendisi

1 Makine Teknikeri

1 Elektrik Teknikeri

2 Düz işçi

2 En az E Sınıfı Ehliyete Sahip Şoför

1 Güvenlik Görevlisi

Ayrıca 1 adet Doktor (Pratisyen veya Uzman Doktor) haftada 2 yarım gün(Salı, Perşembe) olmak üzere iş yerinde görev yapacaktır.

Makine ve Diğer Ekipmana İlişkin Belgeler:

İhale konusu işi gerçekleştirebilmek için aşağıda belirtilen ekipman için başından sonuna kadar bünyesinde bulunduracaktır.

Adet Araçların Özelliği

2 Tıbbi Atık Taşıma Aracı

1 Loder

1 Damperli Kamyon

1 Teknik Hizmetlerde Kullanmak üzere çift sıra kabinli kamyonet …”

Sözleşmenin “Cezalar ve kesintiler” başlıklı 18 inci maddesi;

a) İşin devamı süresince ve sözleşme hükümlerine göre çalıştırmayı taahhüt ettiği personel sayısından eksik personel çalıştırması halinde her bir personel için günlük ...... YTL (.....Yeni Türk Lirası)

b) Çalıştırmayı taahhüt ettiği personeli sigortasız çalıştırdığında, sigortasız çalıştırılan her personel için ....- YTL, (...... Yeni Türk Lirası)



ceza uygulanacaktır.”

şeklindedir.

Sözleşme eki İdari Şartnamenin 12 nci maddesinde; yüklenici tarafından 1 Makine Teknikeri, 1 Elektrik Teknikeri, 2 Düz işçi, 2 En az E Sınıfı Ehliyete Sahip Şoför, 1 Güvenlik Görevlisi çalıştırma şartı getirilmiştir. Sözleşmenin 17 nci maddesinde ve İdari şartnamenin 18 inci maddesinde ise yüklenicinin taahhüt ettiği personeli çalıştırmaması durumunda her bir personel için günlük ...... TL ceza kesileceği, sigortasız personel çalıştırması durumunda ise her bir personel için günlük ......... TL ceza kesileceği düzenlenmiştir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda; ……………… İl Müdürlüğünden …………….. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nde çalışan sigortalıların meslek adı ve meslek kodlarını da içeren sigortalı hizmet bilgilerinin talep edildiği, …………….. İl Müdürlüğü tarafından gönderilen bilgilerden 2017 yılında 1 Makine Teknikeri, 1 Elektrik Teknikeri ve 1 Güvenlik görevlisinin çalıştırılmadığı, ayrıca İdari şartnamede öngörülen Çevre Mühendisinin bazı günlerde çalıştırılmadığı, Çevre Mühendisi’nin .......- ........tarihleri arası 9 gün, Makine ve Elektrik Teknikerleri’nin ......-........tarihleri arası her biri 238’er gün, Güvenlik Görevlisi’nin .......-......tarihleri arası 360 gün çalıştırılmadığı, Sözleşmenin 17 nci ve İdari Şartnamenin 18 inci maddesine göre her bir personel için günlük.........TL tutarında ceza kesilmesi gerekirken bu cezaların kesilmediği anlaşılmıştır.

Yüklenici şirket tarafından sözleşmede belirtilen personellerin çalıştırılmaması nedeniyle uygulanması gereken cezaların uygulanmamasında sorumlulukların ilgililerin görev yaptığı tarihler dikkate alınarak belirlenmesi gerekmektedir.

Bu kapsamda yapılan incelemede ………………Büyükşehir Belediyesinin ……… tarih ve …………. sayılı yazısı ile 2017 yılında ………… Daire Başkanı ve ………….. Şube Müdürü kadrosunda görevli bulunanlardan; …………. Daire Başkanları …………..’ın .....tarihinde göreve başladığı, ..........tarihinde görevden ayrıldığı, ……………..’nun .......tarihinde göreve başladığı ve halen görevine devam ettiği, ……………. Şube Müdürleri …………..’nin .....tarihinde göreve başladığı, .......tarihinde görevden ayrıldığı, ……………..’nun .......... tarihinde göreve başladığı ve halen de görevine devam ettiği görülmüştür.

Kamu zararı kavramı, 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesinde “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem ve eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.”

şeklinde tanımlanmıştır.

6085 sayılı Sayıştay Kanununun “Sorumluluk ve Sorumluluk Halleri”ni düzenleyen 7 inci maddesinin 3 üncü fıkrası gereği, sorumlular; mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri ile illiyet bağı kurularak oluşturulan ilamda yer alan kamu zararından tek başlarına veya birlikte tazmin ile yükümlüdür.

Bu itibarla, ……………….San. Ve Tic. Ltd ile Büyükşehir Belediyesi arasında imzalanan sözleşmeye aykırı fiiller için sözleşmede ve idari şartnamede ön görülen müeyyidelerin uygulanmaması sonucu oluşan …………….. TL kamu zararının,

………….. TL’sinin Diğer Sorumlular …………. ve …………….’ye

…………. TL’sinin Diğer Sorumlular …………. ve ………………’ye

………….. TL’sinin Diğer Sorumlular ……………. ve ……………’na

Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle,

karar verildi.

B- …………… San. Ve Tic. Ltd ile Büyükşehir Belediyesi arasında imzalanan sözleşme kapsamında; …………….. ili dışındaki illerden toplanarak tesiste bertaraf edilen tıbbi atık ücretlerinden tahsil edilmesi gereken %10’ luk payın alınmaması suretiyle ……………… TL tutarında kamu zararına sebebiyet verilmesi .....ile ilgili olarak,

………….. San. Ve Tic. Ltd ile Büyükşehir Belediyesi arasında imzalanan sözleşmenin “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesi;

“Bu Sözleşmenin uygulanmasında, 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 4 üncü maddesindeki tanımlarla birlikte 22.07.2005 tarihli ve 25883 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinde yer alan tanımlar geçerlidir.”

“İş Tanımı” başlıklı 5 inci maddesi;

“Sözleşme konusu iş; İdari şartnamede nitelikleri belirtilen ………….. Belediyesi mülkiyetindeki 2000 m2 lik taşınmazın üzerine Yüklenici tarafından Tıbbi Atık Bertaraf Tesisi kurulmak üzere, belirlenen muhammen bedele göre ihale sonrası oluşacak aylık kira bedeli üzerinden 10 yıllığına kiralanması (kira artışı, Maliye Bakanlığının yıllık kira artış değerine göre her yılın ilk ayından itibaren uygulanacaktır); şartname ekinde yer alan sözleşme tasarısı ve teknik şartnamede belirtilen esaslar dahilinde işletilmesi ve elde edilecek gelirden Belediyeye %10 pay verilmesidir.”

“Sözleşmenin ekleri” başlıklı 9 uncu maddesi;

“9.1. İhale dokümanı, bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olup, idareyi ve Yükleniciyi bağlar. Ancak, sözleşme hükümleri ile ihale dokümanını oluşturan belgelerdeki hükümler arasında çelişki yada farklılık olması halinde ihale dokümanında yer alan hükümler esas alınır.

9.2. İhale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması aşağıdaki gibidir:

a) İdari Şartname

b) Teknik Şartname

c) Sözleşme Tasarısı

d) Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği

Tıbbi Atıkları Toplanan Sağlık Kuruluşları Listesi”

Sözleşmenin 13 üncü maddesinin üçüncü fıkrası;

“Müşteri aylık olarak yaptığı tahsilatın tamamını sağlık kuruluşu bazından dökümlü olarak hazırlayacak, bu tahsilata %10 belediye payını uygulayacak ve takip eden ayın yedi takvim günü içerisinde (arazi kira bedeli ile birlikte) belediye hesabına yatıracaktır.”

şeklindedir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda; Sözleşme kapsamında yüklenici ……………San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından …………….. ilinde bulunan tıbbi atık üreten sağlık tesislerinden tıbbi atıkların toplanarak bertaraf edildiği, Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan .....tarihli ve .......numaralı Tıbbi Atıkların Bertarafı Genelgesi ve ekleri ile tıbbi atık bertaraf tesisi bulunmayan; …………. illerindeki sağlık kuruluşları tarafından üretilen tıbbi atıkların ……………. Belediyesi tıbbi atık bertaraf tesisinde bertaraf edilmesine karar verildiği, Genelge kapsamında yüklenici ………….. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin …………. illerindeki belediyelerle bu belediyelerin sınırları içinde bulunan sağlık tesislerinin tıbbi atıklarını toplamak için sözleşmeler düzenlediği ve bu sözleşmeleri ……………. Müdürlüğüne verdiği, yüklenici tarafından ………. ve ……….. illerindeki sağlık kuruluşlarından tıbbi atıkların toplanarak ………….. ilindeki tıbbi atık bertaraf tesisinde bertaraf edildiği ve sağlık kuruluşlarından tıbbi atık bedelinin alındığı, ………….. ilindeki sağlık kuruluşlarından tahsil edilen tıbbi atık bedellerinden belediyeye pay verildiği ancak ……….. ve …………. illerindeki sağlık kuruluşlarından tahsil edilen tıbbi atık bedellerine ilişkin %10’ luk payın …………. Büyükşehir Belediyesine verilmediği, ayrıca yüklenici tarafından ……… ve ………… illerinden toplanarak ………….. ilinde bertaraf edilen tıbbi atıkların miktar bilgilerinin de ………… Büyükşehir Belediyesine verilmediği anlaşılmıştır.

Yüklenici ile yapılan sözleşmenin 5 inci maddesi ile tıbbi atık bertaraf tesisinin işletilmesinden elde edilen hasılattan %10 pay alınacağı düzenlenmiştir. Sözleşmenin 5 inci maddesinde; “… şartname ekinde yer alan sözleşme tasarısı ve teknik şartnamede belirtilen esaslar dahilinde işletilmesi ve elde edilecek gelirden Belediyeye %10 pay verilmesidir.” düzenlemesine yer verilmiştir. Sözleşmenin eki İdari şartnamenin 13 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında ise; “Müşteri aylık olarak yaptığı tahsilatın tamamını sağlık kuruluşu bazından dökümlü olarak hazırlayacak, bu tahsilata %10 belediye payını uygulayacak ve takip eden ayın yedi takvim günü içerisinde (arazi kira bedeli ile birlikte) belediye hesabına yatıracaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Bu düzenlemeler çerçevesinde sadece ………………ilindeki sağlık kuruluşlarından elde edilen tıbbi atık bedellerinden pay alınması söz konusu olmayıp Sözleşme konusu tıbbi atık bertaraf tesisinin işletilmesi nedeniyle elde edilen tıbbi atık bertaraf bedellerinden pay alınması da söz konusudur. Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği Sözleşmenin eklerinden birisi olup tıbbi atık bertaraf tesisinin işletilmesine ilişkin düzenlemelere bu yönetmelikte yer verilmiştir. Yönetmelik doğrultusunda çıkarılan Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan ...... tarihli ve ......numaralı Tıbbi Atıkların Bertarafı Genelgesi ve ekleri ile de ……….………….illerindeki sağlık kuruluşları tarafından üretilen tıbbi atıkların ………………Belediyesindeki tıbbi atık bertaraf tesisinde bertaraf edilmesi kararı alınmıştır. Dolayısıyla Sözleşme eki yönetmelik kapsamında çıkarılan......sayılı Genelge ile Sözleşme kapsamı genişletilmiştir. Bu doğrultuda ………. ve …………. illerindeki sağlık kuruluşlarından toplanan tıbbi atıkların bedellerinden ……………. Büyükşehir Belediyesine pay verilmesi gerekir. ……… tarih ve …………. sayılı meclis kararıyla düzenlenen zeyilnamenin 5 inci maddesi ile Sözleşmenin 13 üncü maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.

“Müşteri; …………. ili mülki sınırları içerisinde yer alıp ………… Büyükşehir Belediyesinin güncel yetki ve sorumluluk alanındaki her türlü kişi ve/veya Kurumdan Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği çerçevesinde yaptığı yıllık gayri safi tahsilatın %14’nü (Yüzde Ondört) Büyükşehir Belediye Başkanlığı payı olarak tahsilatın yapıldığı yılı takip eden Ocak ayının 15’inci gününe kadar arazi kira bedeli ile birlikte kendisine bildirilecek resmi banka hesabına toptan yatıracaktır.”

Yukarda yer verildiği üzere Sözleşmenin 13 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında; “Müşteri aylık olarak yaptığı tahsilatın tamamını…” düzenlemesi yer almaktadır. Zeyilname ile yapılan değişiklik ile; “Müşteri; …………. ili mülki sınırları içerisinde yer alıp …” düzenlemesine yer verilmiştir. Bu durumda Sözleşme kapsamında tıbbi atık bertaraf tesisinde bertaraf edilen tıbbi atık bedellerinin tamamından belediyeye pay verilmesi söz konusuyken zeyilname ile yapılan değişiklikle sadece ………….. ili mülki sınırları içerisinde yer alan sağlık kuruluşlarından tahsil edilen tıbbi atık bedellerinden belediyeye pay verilmesi öngörülmüştür. Sözleşme kapsamında tüm sağlık kuruluşlarından toplanan tıbbi atık bedellerinden belediyeye pay verilmesi gerektiği yapılan zeyilname değişikliğinden de anlaşılmaktadır.

……… ve ………….. illerinden yüklenici şirket tarafından tahsil edilen tıbbi atık bedellerinden pay alınmaması ile ilgili sorumlulukların sözleşmenin 13 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında yer verilen; “Müşteri aylık olarak yaptığı tahsilatın tamamını sağlık kuruluşu bazından dökümlü olarak hazırlayacak, bu tahsilata %10 belediye payını uygulayacak ve takip eden ayın yedi takvim günü içerisinde (arazi kira bedeli ile birlikte) belediye hesabına yatıracaktır.” düzenlemesi doğrultusunda tespit edilmesi gerekmektedir.

Bu kapsamda yapılan incelemede ……………. Büyükşehir Belediyesinin ……… tarih ve ………….. sayılı yazısı ile 2017 yılında …………. Şube Müdürü kadrosunda görevli bulunanlardan; …………. Daire Başkanları ………’ın 11.06.2015 tarihinde göreve başladığı, 27.03.2017 tarihinde görevden ayrıldığı, ………….’nun 27.03.2017 tarihinde göreve başladığı ve halen görevine devam ettiği, ……….. Şube Müdürleri …………..’nin .........tarihinde göreve başladığı, ......tarihinde görevden ayrıldığı, ………….’nun ........tarihinde göreve başladığı ve halen de görevine devam ettiği görülmüştür.

Kamu zararı kavramı, 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesinde “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem ve eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.”

şeklinde tanımlanmıştır.

6085 sayılı Sayıştay Kanununun “Sorumluluk ve Sorumluluk Halleri”ni düzenleyen 7 inci maddesinin 3 üncü fıkrası gereği söz konusu ………….. TL kamu zararından tek başlarına veya birlikte tazmin ile yükümlüdür.

....Sözleşme gereği ……….. San. Ve Tic. Ltd. Şti. nin …………. ve …………….. illerindeki sağlık kuruluşlarından tahsil ettiği tıbbi atık bedellerinden %10 pay alınması gerekirken bu paylar alınmaması sonucu oluşan …………… TL kamu zararından,

…………..TL’sinin; Diğer Sorumlular ………... ve ………..’ye,

………… TL’sinin; Diğer Sorumlular ………….ve ………..’ye

…………. TL’sinin; Diğer Sorumlular ………… ve ……….’na,

Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle,

karar verildi.